Instalacje

Upublicznione informacje o zanieczyszczeniach i skażeniach wód podziemnych są bardzo skromne i najczęściej stanowią doniesienia ogólne, nieopisujące wydarzeń, ich tła i okoliczności w jakich powstały. Dokładniejsze poznanie pozwala zrozumieć przebieg i rozmiary skażenia wód, jakie się wydarzyły. Jak wiadomo, ochrona ujęć jest umiejętnością wymagającą przezorności i szerokiej wiedzy, a tę trzeba gromadzić poznając różne przykłady. Dlatego dla Czytelników tej publikacji, spośród około 2000 enuncjacji dotyczących wód podziemnych, zostały wybrane najciekawsze lub charakterystyczne przykłady zanieczyszczeń, cechujące się różnym rozprzestrzenieniem, odmiennymi przyczynami i wystąpieniem w różnych środowiskach. W większości są to informacje o zanieczyszczeniach jakie miały miejsce w drugiej połowie XX wieku, będących wynikiem niedbałości o środowisko z powodu intensywnego rozwoju produkcji przemysłowej. W tym czasie zaniechano dbałości o środowisko i poczyniono wiele szkód, które powinny być zapisane ku przestrodze dla przyszłych pokoleń.

W czasie panującego obecnie boomu na instalacje fotowoltaiczne bardzo często preferowanym miejscem ich montażu są dachy budynków. Jest to rozwiązanie logiczne, dachy są bowiem w niedużym stopniu narażone na zacienienie przez inne budynki czy roślinność, dzięki czemu można uzyskać zwiększoną produkcję energii. Dachy są też najczęściej przestrzenią niezagospodarowaną i ich wykorzystanie nie wiąże się z koniecznością ponoszenia dodatkowych kosztów w postaci dzierżawy gruntu itp., a jednocześnie nie są one dostępne dla osób trzecich, co, jak pokazuje doświadczenie rynkowe, istotnie wpływa na bezpieczeństwo montowanych urządzeń.

Trend wzrostowy wykorzystywania energii słonecznej będzie się utrzymywał przez długie lata. Biorąc więc pod uwagę przewidywane masowe powstawanie instalacji PV, kluczowe znaczenie, zwłaszcza w przypadku montażu na dachach płaskich, będzie miało zapewnienie ich wysokiej jakości i bezpieczeństwa użytkowania.

Dotychczas wiedzę nt. wymagań dla instalacji PV czerpano z zaleceń firm ubezpieczeniowych czy instrukcji producentów podkonstrukcji. Były one jednak często niepełne, niespójne, nieuzasadnione, a czasem wręcz powodowały zagrożenie.

W obliczu braku regulacji prawnych oraz norm jednoznacznie określających kryteria oceny wykonywania instalacji fotowoltaicznych na dachach płaskich, Stowarzyszenie Wykonawców Dachów Płaskich i Fasad DAFA podjęło inicjatywę stworzenia wytycznych, w których zebrana zostanie wiedza techniczna niezbędna do prawidłowego i bezpiecznego zaprojektowania oraz wykonania instalacji PV. W tym celu w Stowarzyszeniu powstała Grupa Tematyczna Fotowoltaika, a prace nad wytycznymi rozpoczął zespół ekspertów reprezentujących zarówno producentów i wykonawców, jak i środowisko naukowe.

Wytyczne zostały opracowane pod redakcją merytoryczną mgr. inż. Karola Miazio (Asekom).
Publikacja powstała przy współpracy dr hab. inż. Arkadiusza Węglarza, prof. uczelni – wybitnego eksperta w zakresie efektywności energetycznej budynków, doradcy zarządu ds. gospodarki niskoemisyjnej w Krajowej Agencji Poszanowania Energii, profesora uczelni na Wydziale Inżynierii Lądowej Politechniki Warszawskiej.

Zespół redakcyjny tworzą: Artur Bogucki (CW Lundberg), Bartosz Bogucki (GOLDBECK SOLAR), Jakub Całka (Izodach), Jacek Czyż (Bauder), Michał Dąbrowski (Balex Metal), Maciej Drobczyk (IBC Solar), Aneta Sacharczuk-Otto (Sika) i Maciej Urbanek (Sika).

W opracowywaniu wytycznych uczestniczyli również: Artur Kocioł (SFS Group), Grzegorz Krawczyk (IBC Solar), Maciej Kulawik (GOLDBECK SOLAR), Rafał Księżopolski (Balex Metal) i Jacek Stankiewicz (Ejot).

Eksperci DAFA położyli bardzo duży nacisk na wyjaśnienie charakterystyki materiałów stosowanych do budowy dachów, tak aby zarówno zalecenia projektowe, jak i wykonawcze były jak najbardziej zrozumiałe dla Czytelników, mając na uwadze zróżnicowany poziom wiedzy uczestników procesu powstawania instalacji.

Wytyczne stanowią merytoryczne wsparcie dla: wykonawców, instalatorów, inspektorów, inwestorów, producentów, projektantów, ubezpieczycieli oraz każdej osoby zainteresowanej tą tematyką.

Niniejszym przekazujemy w Państwa ręce pierwsze tego typu opracowanie w Polsce, przygotowane przez specjalistów w swoich dziedzinach, mając nadzieję, że dzięki zawartej w nim wiedzy w dużym stopniu wpłynie ono na zwiększenie świadomości oraz przyczyni się do wzrostu bezpieczeństwa realizowanych inwestycji.

• Autor: red. Joanna Ryńska, Waldemar Joniec, Małgorzata Kryska-Mosur
• Rok wydania: 2026, wydanie II
• Liczba stron: 100
• Oprawa: miękka
• Format: B5
• ISSN: 2300-035X

Wydanie specjalne „Rynku Instalacyjnego”

Poradnik „Instalacje w budynkach logistycznych i przemysłowych 2026” (wydanie II) to kompleksowe opracowanie poświęcone projektowaniu, wykonawstwu i eksploatacji instalacji w obiektach przemysłowych i logistycznych. Na blisko 100 stronach przedstawiono aktualne zmiany prawne, nowoczesne rozwiązania techniczne oraz praktyczne wskazówki dotyczące instalacji sanitarnych, grzewczych, wentylacyjnych, chłodniczych i elektrycznych.

Publikacja porusza m.in. zagadnienia efektywności energetycznej, wykorzystania odnawialnych źródeł energii, pomp ciepła, odzysku ciepła odpadowego oraz systemów zarządzania energią i budynkiem (EMS/BMS). Zawiera również przykłady wdrożeń pokazujące, jak zwiększyć niezawodność instalacji, ograniczyć koszty eksploatacji oraz poprawić bezpieczeństwo i komfort pracy w obiektach produkcyjnych i magazynowych.

• Autor: red. Joanna Ryńska, Waldemar Joniec, Agnieszka Orysiak
• Rok wydania: 2025
• Liczba stron: 124
• Oprawa: miękka
• Format: B5

Najnowszy poradnik „Rynku Instalacyjnego” skierowany jest do projektantów, audytorów i inwestorów zainteresowanych instalacjami zapewniającymi dostawę i dystrybucję energii i mediów oraz odpowiadających za mikroklimat wewnętrzny w budynkach przemysłowych różnej wielkości (produkcyjnych, produkcyjno-usługowych, logistyczno-magazynowych czy obsługujących oczyszczalnie ścieków lub zakłady sortowania i przetwarzania odpadów).

W poradniku zwracamy uwagę m.in. na: niezawodność, wydajność i efektywność energetyczną instalacji; bezpieczeństwo i jakość energii i wody – od dostawy do wykorzystania; odzysk i obieg wody i energii oraz kierunki rozwoju instalacji, także w kontekście spełnienia wymagań certyfikacji wielokryterialnych (LEED, BREEAM).

Zakres tematyczny:

1. Kierunki rozwoju instalacji budynkowych dla przemysłu – m.in. transformacja niskoemisyjna, czynniki chłodnicze, rozszerzona odpowiedzialność producenta w zakresie oczyszczania ścieków komunalnych, wpływ cyfryzacji, automatyzacji i robotyzacji na instalacje budynkowe

2. Energia elektryczna: stabilność dostaw, niezależność i racjonalne użytkowanie – audyty energetyczne, zarządzanie energią, opomiarowanie, magazyny, UPS-y i agregaty prądotwórcze, systemy PV i inne OZE

3. Racjonalna gospodarka cieplna (dostawy i obieg ciepła i chłodu) w przemyśle – duże i przemysłowe pompy ciepła, systemy ogrzewania – nagrzewnice i promienniki, kurtyny powietrzne, bramy i doki, agregaty wody lodowej, chłodzenie adiabatyczne, wieże chłodnicze, odzysk ciepła odpadowego

4. Woda i ścieki w zakładzie przemysłowym – zagospodarowanie wody deszczowej, szarej i zużytej wody technologicznej, opomiarowanie i monitoring, uzdatnianie wody, separatory tłuszczu i skrobi

5. Instalacje HVAC i jakość powietrza wewnętrznego – HVAC w budynkach przemysłu Hi-Tech, wentylatory przemysłowe i w wykonaniach specjalnych, filtracja, nawilżanie i osuszanie powietrza

6. Systemy i materiały instalacyjne do zastosowań przemysłowych – izolacje, instalacje wodne, systemy wentylacyjne do różnych zastosowań (wentylacja chemoodporna, kanały i nawiewniki)

7. BHP w przemyśle a instalacje – detekcja gazów niebezpiecznych i palnych, wentylacja odpylająca, odciągi miejscowe, wentylacja i filtracja stanowiskowa, wyposażenie łazienek i toalet

Spis treści
Od redakcji: Nadchodzi czysty przemysł? / 3
Efektywność energetyczna i samodzielność obiektu przemysłowego / 9
Czynne zarządzanie energią i budynkiem w obiektach kubaturowych – korzyści finansowe / 19
Zasilanie budynku przemysłowego – klucz do niezawodności i efektywności / 24
Zmniejszenie opłat z powodu poboru lub generacji mocy biernej poprzez montaż aktywnych kompensatorów w nawiązaniu do kompetencji i uprawnień osób projektujących / 26
Bezpieczniki topikowe do zabezpieczeń instalacji niskiego i średniego napięcia / 30
COOL-R® oraz polityka ESG w firmie – czyli inwestycja w ludzi i środowisko / 36
Ochrona budynków przemysłowych przed stratami energii dzięki kurtynom powietrznym / 38
Ogrzewanie budynków kubaturowych z zastosowaniem rozwiązań zdecentralizowanych 43
Wydajne i ekonomiczne rozwiązania Hoval – łatwe w planowaniu, wdrażaniu i obsłudze w halach produkcyjnych i logistycznych / 48
Pompy ciepła Lamborghini IDOLA dostępne tylko w Grupie SBS! / 50
Wentylatory do zadań specjalnych / 52
Efektywna wentylacja przemysłowa. Jak zmniejszyć koszty energii i poprawić jakość powietrza? / 62
Zastosowanie kanałów i nawiewników tekstylnych w budynku kubaturowym / 64
Zabezpieczenie maszyn, urządzeń i rozdzielnic przed ryzykiem pożaru – gaszenie lokalne REACTON / 68
Wykorzystanie zjawisk odparowania wody w chłodzeniu i nawilżaniu / 70
Jak efektywnie wykorzystywać wieże chłodnicze / 79
Materiały stosowane w instalacjach przemysłowych / 87
Detekcja zanieczyszczeń gazowych w oczyszczalniach ścieków / 94
Nowoczesne technologie uszczelniania w oczyszczalniach ścieków / 99
Oszczędne gospodarowanie wodą w budynku przemysłowym / 102
Separatory zanieczyszczeń w przemyśle spożywczym / 112

Wydanie specjalne „Rynku Instalacyjnego” nr 1/2022

rok wydania: 2022, wydanie pierwsze
ilość stron: 80
format: 16,5x23,5 cm
ISSN: 2300-0355X
oprawa: miękka

Spis treści
Od redaktora / 3
Ogrzewanie i przygotowanie c.w.u. w budynkach wielorodzinnych / 4
Alternatywne ogrzewanie w budynkach wielorodzinnych – co, jeśli nie węgiel lub gaz? / 16
Zastosowanie paneli fotowoltaicznych w istniejących budynkach wielorodzinnych / 18
Głęboka termomodernizacja budynku wielorodzinnego / 20
Pompy ciepła w budynkach wielorodzinnych / 25
Wpływ zastosowanych rozwiązań technicznych na zużycie energii pierwotnej w budynkach wielorodzinnych / 29
Nie bój się termomodernizacji. Program ODDECH DLA SPÓŁDZIELNI / 33
Wentylowanie budynków wielorodzinnych nowych i remontowanych zgodnie z obowiązującymi przepisami / 34
Programy wsparcia finansowego dla budynków wielorodzinnych i lokali mieszkalnych / 42
Jak zrealizować inwestycję w budynku wielorodzinnym z dotacją z programu „Ciepłe Mieszkanie”/ 46
Oszczędna eksploatacja instalacji c.o. w budynkach wielorodzinnych w czasie kryzysu energetycznego / 48
Ochrona dróg ewakuacyjnych w budynkach wielorodzinnych – jak wybrać rozwiązanie? / 50
Wentylacja jako kluczowy element ochrony pożarowej garaży pod budynkami wielorodzinnymi / 54
Samochody elektryczne a bezpieczeństwo pożarowe parkingu podziemnego / 58
Skuteczna detekcja nadmiaru spalin w garażu budynku wielorodzinnego / 63
Wprowadzanie do obrotu zespołów pomp pożarowych / 65
Stosowanie ciepłomierzy w budynkach wielorodzinnych / 68
Opłacalność stosowania ciepłomierzy i podzielników kosztów ogrzewania / 71
Cicha kanalizacja w budynkach nowych i modernizowanych / 77
Jak pozyskać i wykorzystać deszczówkę w przypadku budynku wielorodzinnego? / 79

Od redaktora
Osoby odpowiedzialne za budynki wielorodzinne – ich eksploatację, dostosowanie do wymogów prawnych i bieżącej sytuacji ekonomicznej czy wreszcie modernizację zmierzającą do osiągnięcia komfortu i niezależności od zmieniających się cen energii – mają przed sobą trudne zadanie.

Ewoluujące przepisy prawne są nie tylko restrykcyjne, wymagają także sięgania po nowe czy mniej znane rozwiązania techniczne. Dotyczy to zarówno systemów ogrzewania czy opomiarowania mediów, jak i np. wyposażenia garaży podziemnych, choćby w aspekcie zapewnienia bezpieczeństwa pożarowego z uwzględnieniem stacji ładowania aut elektrycznych – ich obecność stawia przed instalacjami ochrony przeciwpożarowej nowe wymagania.

Galopująca inflacja i sytuacja geopolityczna wymuszają zwiększenie energooszczędności, radykalne zmniejszenie kosztów eksploatacji i szukanie najbardziej odpornych na zmiany cen źródeł energii czy mediów. Zarządcy budynków wielorodzinnych zwracają zatem szczególną uwagę na odnawialne źródła energii (np. energię słoneczną), które pomogą osiągnąć niezależność energetyczną przy zoptymalizowaniu kosztów codziennego życia.

Oczekiwania mieszkańców budynków nie maleją, co nie dziwi np. w aspekcie coraz bardziej upalnych sezonów letnich czy pracy zdalnej, która najwyraźniej wpisała się w naszą codzienność. Podążając za tymi trendami, zarządcy budynku wręcz nie mogą zaplanować innej termomodernizacji niż tzw. głęboka, czyli nie tylko zmieniająca parametry cieplne budynku, ale i prowadząca do poprawy jakości powietrza w pomieszczeniach dzięki świadomemu zastosowaniu systemów wentylacji. A jednocześnie standard energetyczny budynku po takim remoncie musi być odpowiednio wysoki, spełniający wymagania Warunków Technicznych (tzw. standard WT 2021), co nie jest wcale zadaniem trywialnym.

Z myślą o tych wszystkich wyzwaniach powstał poradnik „Instalacje w budynkach wielorodzinnych”. Ma on stanowić podpowiedź dla zarządców, ale także projektantów, instalatorów i deweloperów, jakie rozwiązania instalacyjne pomogą w największym stopniu sprostać istniejącym wyzwaniom. Tematy dobraliśmy zgodnie z perspektywą zarządców – zwracamy zatem uwagę nie tylko na stronę techniczną, ale też rozwiązania praktyczne (np. doświadczenia wspólnot i spółdzielni w zakresie wykorzystania fotowoltaiki czy wody deszczowej), a przede wszystkim na możliwości pozyskania środków na remonty budynków wielorodzinnych, obejmujące termomodernizację, instalację nowoczesnych źródeł ciepła czy rozliczanie mediów. Mamy nadzieję, że takie wielostronne podejście ułatwi Czytelnikom satysfakcjonującą realizację zadań stojących przed współczesnym zarządcą. 

978-83-88695-25-8

Wprowadzenie przepisów związanych z ograniczeniem potencjalnych zagrożeń epidemiologicznych wywoływanych przez bakterie Legionella stało się dla projektantów, służb epidemiologicznych i eksploatacyjnych impulsem do poszerzenia zakresu swojej wiedzy. Działania takie podjęli również autorzy publikacji, opierając się początkowo na procedurach stworzonych przez uznane, międzynarodowe stowarzyszenia, organizacje rządowe i ponadnarodowe. Niestety sama znajomość procedur i zaleceń dotyczących projektowania i eksploatacji instalacji nie poparta interdyscyplinarną i praktyczną wiedzą o zachodzących w nich zjawiskach jest często niewystarczająca do uzyskania zakładanych efektów. Zmusiło to autorów do przeprowadzenia szczegółowej analizy problemu obecności bakterii Legionella w instalacjach budynków, zarówno w aspekcie epidemiologicznym, jak i technicznym.
Przeprowadzone przez autorów badanie literatury krajowej i światowej wykazało, że pomimo dużej liczby publikacji, brakuje na rynku wydawniczym monografii praktycznie łączących te dwa wyżej wymienione aspekty, ułatwiających czytelnikowi zrozumienie występujących w instalacjach zjawisk fizycznych i mikrobiologicznych, mających decydujący wpływ na stan higieniczny instalacji.
Mając na uwadze potrzebę szybkiego dostosowania instalacji w przeważającej części budynków w Polsce oraz sposobu ich eksploatacji do wymagań przepisów, autorzy postanowili wesprzeć ten proces i podzielić się swoją wiedzą i doświadczeniem. W powstałym kompendium wiedzy teoretyczno – praktycznej czytelnik może zapoznać się zarówno z przepisami związanymi z obecnością bakterii Legionella w instalacjach budynków, procedurami jej likwidacji, jak i pouczającymi, nie zawsze uwieńczonymi sukcesem przykładami realizacji zaleceń i procedur.
Będziemy usatysfakcjonowani, jeżeli książka okaże się użyteczna dla projektantów i użytkowników instalacji, służb epidemiologicznych, służb medycznych, a przede wszystkim jeżeli pomoże uratować czyjeś zdrowie lub życie.

Wykaz oznaczeń i skrótów / 11
Przedmowa / 13
Wstęp / 17

1. Natryskiwanie cieplne powłok / 19
1.1. Metody nanoszenia warstw i powłok / 20
1.2. Natryskiwanie łukowe / 23
1.3. Natryskiwanie plazmowe / 25
1.4. Natryskiwanie płomieniowe / 28
1.4.1. Natryskiwanie płomieniowe z prędkością poddźwiękową / 28
1.4.2. Natryskiwanie płomieniowe z prędkością naddźwiękową HVOF / 31
1.5. Natryskiwanie laserowe / 39
1.6. Natryskiwanie na zimno (Cold Spray) / 40
1.7. Stopowanie i przetapianie laserowe / 43
1.7.1. Stopowanie laserowe / 43
1.7.2. Przetapianie laserowe powłok / 46
1.8. Porównanie metod natryskiwania / 46
2. Wybrane właściwości powłok natryskiwanych / 50
2.1. Proces tworzenia się powłoki / 50
2.2. Przyczepność powłoki do podłoża / 52
2.2.1. Wpływ przygotowania powierzchni / 53
2.2.2. Wpływ temperatury / 54
2.2.3. Wpływ energii kinetycznej / 54
2.2.4. Wpływ fizykochemicznych własności materiałów / 55
2.3. Naprężenia własne w warstwach powierzchniowych / 57
2.4. Naprężenia własne wywołane niedopasowaniem cieplnym / 61

3. Materiały powłokowe do natryskiwania / 66
3.1. Materiały metalowe / 66
3.1.1. Stopy na osnowie żelaza / 66
3.1.2. Stopy na osnowie kobaltu / 67
3.1.3. Stopy na osnowie niklu / 67
3.1.4. Stopy na osnowie miedzi / 68
3.2. Czyste metale / 68
3.3. Kompozyty ceramiczno-metalowe / 69
3.4. Materiały ceramiczne / 69
3.5. Tworzywa sztuczne / 70

4. Badania powłok nanoszonych termicznie metodą płomieniową i detonacyjną / 71
4.1. Badania wstępne powłok nanoszonych termicznie metodą płomieniową i detonacyjną / 73
4.2. Charakterystyka materiałów powłokowych / 73
4.3. Naprężenia w układzie powłoka – podłoże / 75
4.4. Budowa przyrządu do badania wygięcia podłoża z powłoką po procesie natryskiwania / 78
4.5. Natryskiwanie powłok tytanowych na podłoża ceramiczne / 79
4.6. Wyznaczanie naprężeń własnych w natryskiwanych powłokach / 80
4.6.1. Powłoki tytanowe / 80
4.6.2. Powłoki kompozytowe/ Ti+Al2O3 / 82
4.7. Analiza numeryczna naprężeń własnych w powłokach tytanowych i kompozytowych / 83
4.7.1. Wyniki obliczeń / 84
4.8. Pole temperatury w czasie chłodzenia układu powłoka–podłoże / 88
4.8.1. Przedmiot badań / 89
4.8.2. Założenia do obliczeń numerycznych / 90
4.8.3. Wyniki obliczeń / 91
4.8.4. Analiza porównawcza wyników obliczeń rozkładu temperatury / 96
4.9. Badania naprężeń w powłokach Ti oraz Ti+Al2O3 natryskiwanych metodą detonacyjną na podłoże Al2O3 / 103
4.9.1. Materiały powłokowe / 103
4.9.2. Parametry natryskiwania detonacyjnego / 104
4.9.3. Pomiary krzywizny wygięcia w próbkach po natryskiwaniu detonacyjnym / 105
4.9.4. Naprężenia w natryskanej powłoce na podstawie krzywizny wygięcia próbki / 106
4.10. Podsumowanie / 111

5. Modelowanie naprężeń własnych w procesie natryskiwania termicznego / 114
5.1. Wstęp – modelowanie fizyczne procesu i generowania naprężeń własnych / 114
5.2. Metodologia przyjęta do modelowania naprężeń własnych w termicznie nakładanych powłokach / 117
5.3. Modelowanie uderzenia cząstek przy użyciu programu ANSYS-AUTODYN / 120
5.4. Wybrane wyniki obliczeń / 125
5.5. Modelowanie uderzenia cząstek w podłoże / 128
5.6. Uderzenie cząstek Ti w podłoże Al2O3 i cząstek w podwarstwę w procesie natrysku detonacyjnego / 129
5.6.1. Wpływ temperatury początkowej cząstki / 132
5.7. Model termomechaniczny procesu termicznego natryskiwania / 135
5.7.1. Rozkłady temperatury w układzie powłoka Ti–podłoże Al2O3 podczas natryskiwania detonacyjnego / 140
5.7.2. Rozkłady naprężeń w układzie powłoka Ti–podłoże Al2O3, natrysk detonacyjny / 142
5.7.3. Wpływ temperatury podgrzania podłoża na naprężenia w układzie powłoka Ti–podłoże Al2O3 / 143
5.8. Wpływ prędkości uderzenia na naprężenia własne w układzie powłoka (Ti)–podłoże (Al2O3) / 154
5.8.1. Wyniki dynamicznych obliczeń uderzenia cząstki materiału powłokowego w podłoże ceramiczne / 156
5.8.2. Uderzenie cząstek materiału powłokowego Ti w podwarstwę powłoki Ti / 161
5.8.3. Wyniki obliczeń rozkładów temperatury dla różnych prędkości natryskiwania / 165
5.8.4. Wyniki obliczeń ugięć płyty i rozkładów naprężeń dla różnych prędkości natryskiwania / 168
5.9. Podsumowanie / 173

6. Modelowanie uderzenia pojedynczej cząstki w podłoże / 175
6.1. Opis modelu / 175
6.2. Model Steinberga-Guinana / 178
6.3. Model Johnsona-Holmquista / 180
6.4. Model pomocniczy Cu-Cu / 183
6.4.1. Budowa geometryczna i numeryczna / 183
6.4.2. Symulacja komputerowa / 184
6.5. Założenia do modelu cząstka Ti natryskiwana na podłoże ceramiczne i metalowe / 188
6.5.1. Wyniki modelowania natryskiwania cząstki Ti na podłoże ceramiczne Al2O3(V = 500 m/s) / 189
6.5.2. Model natryskiwania cząstki Ti na podłoże ceramiczne Al2O3 (V = 800 m/s) / 196
6.6. Analiza porównawcza symulacji uderzenia cząstek w podłoże ceramiczne i metalowe / 201
6.6.1. Cząstka tytanowa / 201
6.6.2. Cząstka miedziana / 207
6.6.3. Geometria cząstki po uderzeniu w podłoże / 215
6.7. Modelowanie uderzenia rozgrzanej cząstki Ti w podłoże ceramiczne / 216
6.7.1. Model geometryczny / 216
6.7.2. Wyniki symulacji deformacji modeli / 218
6.7.3. Rozkład temperatury w układzie cząstka Ti–podłoże Al2O3 / 223
6.7.4. Rozkład naprężeń zredukowanych w układzie cząstka Ti–podłoże Al2O3 / 224
6.8. Podsumowanie / 228

7. Badania strukturalne i modelowanie naprężeń własnych w powłokach metalowych natryskiwanych metodą HVOF na ceramikę / 231
7.1. Stanowisko do natryskiwania / 231
7.2. Badania strukturalne / 236
7.3. Badania zwilżalności powłok / 241
7.3.1. Badania zwilżalności w argonie / 243
7.3.2. Badania zwilżalności w próżni / 244
7.3.3. Podsumowanie / 245
7.4. Badania naprężeń własnych w układzie powłoka–podłoże / 245
7.4.1. Wyznaczanie naprężeń własnych w oparciu o krzywiznę wygięcia próbki / 246
7.4.2. Badania naprężeń własnych w powłokach metodą rentgenowską (X-ray) / 251
7.5. Podsumowanie / 256
7.6. Numeryczna i eksperymentalna analiza naprężeń własnych generowanych w metalicznych powłokach nanoszonych metodą HVOF na podłoże Al2O3 / 257
7.6.1. Uderzenie cząstek Ti w podłoże Al2O3 / 257
7.6.2. Rozkłady temperatury w układzie powłoka Ti, Cu, Ni / 260
7.6.3. Rozkłady naprężeń w układzie powłoka Ti (Cu; Ni) – podłoże Al2O3 / 263
7.6.4. Podsumowanie / 267

8. Badania odkształceń i naprężeń w natryskiwanych powłokach Ti i Cu metodą interferometrii siatkowej / 269
8.1. Metoda interferometrii siatkowej / 269
8.2. Technologia siatek dyfrakcyjnych / 272
8.3. Automatyczna analiza obrazów prążkowych / 272
8.4. Stanowisko pomiarowe / 273
8.5. Procedura pomiarowa / 275
8.6. Pomiary na powłoce tytanowej natryskanej na podłożu Al2O3 / 276
8.6.1. Pomiar przemieszczeń w polu pomiarowym 14,3×14,3 mm przed wykonaniem nacięcia / 277
8.6.2. Pomiar przemieszczeń w polu pomiarowym 14,3×14,3 mm po wykonaniu nacięcia / 278
8.6.3. Pomiar przemieszczeń w polu pomiarowym 14,3×14,3 mm po wykonaniu drugiego nacięcia / 281
8.6.4. Pomiary w małym polu pomiarowym (3,7×3,7 mm) / 284
8.7. Pomiary na powłoce miedzianej natryskanej na podłożu Al2O3 / 286
8.7.1. Pomiar przemieszczeń w polu pomiarowym 14,3×14,3 mm przed wykonaniem nacięcia / 287
8.7.2. Pomiar przemieszczeń w polu pomiarowym 14,3×14,3 mm po wykonaniu nacięcia / 288
8.7.3. Pomiary w małym polu pomiarowym (3,7×3,7 mm) / 291
8.8. Porównanie odkształceń dla próbek z powłoką Cu i Ti / 293
8.9. Modelowanie ugięcia i naprężeń własnych w układach Cu/Al2O3 i Ti/Al2O3 przed i po przecięciu płyty / 296
8.9.1. Model powłoka Cu–podłoże Al2O3 / 297
8.9.2. Model powłoka Ti–podłoże Al2O3 / 299
8.10. Porównanie wyznaczonych naprężeń własnych / 302
8.11. Podsumowanie / 302

9. Podsumowanie i wnioski końcowe / 305
Bibliografia / 314

Książka obejmuje kompleksową i aktualną wiedzę na temat wdrażania OZE w budynkach mieszkalnych zarówno do celów grzewczych, jak i wytwarzania energii elektrycznej.

Wyzwaniem dla powszechnego stosowania energii odnawialnej jest konieczność ponoszenia wysokich kosztów na etapie instalacji, jak też uwarunkowania prawne wypracowane przez UE. Wsparciem rozwoju energetyki opartej na źródłach odnawialnych w Polsce okazują się fundusze unijne. W kontekście poruszanego problemu istotny jest jakościowy stan aktualnych zasobów mieszkaniowych, jak też ukierunkowywanie nowoczesnego budownictwa mieszkaniowego na ekologiczne, energooszczędne i pasywne. Uwaga została skupiona nie tylko na rodzajach odnawialnych źródeł energii, ale też na rodzajach instalacji możliwych do wykorzystania w budynkach jedno- i wielorodzinnych, które należy uwzględnić na etapie projektowania.

Publikacja przeznaczona jest dla szerokiego grona odbiorców: studentów budownictwa, gospodarki przestrzennej, inżynierii środowiska, ochrony środowiska, a także dla pracowników jednostek samorządu terytorialnego, planistów i urbanistów, pracowników instytucji ochrony środowiska oraz deweloperów.

Celem opracowania jest pokazanie problemów, z jakimi muszą się zmierzyć projektanci urządzeń dla przemysłu spożywczego, w których realizowane są procesy cieplne, aby urządzenia te były przyjazne dla użytkownika i środowiska. Podejmowane działania mają zapewnić m.in. zmniejszenie zużycia energii, wykorzystanie wszystkich składników przetwarzanego surowca, a co za tym idzie, zmniejszenie śladu węglowego.

Spis treści
1 Wstęp 9
2 Charakterystyka sterylizatorów 11
21 Czynniki wpływające na dobór sterylizatora 11
22 Podział sterylizatorów 12
221 Sterylizatory z powietrzem jako medium grzejnym 12
222 Sterylizatory parowe 12
223 Sterylizatory parowo-powietrzne 14
224 Sterylizator mikrofalowy 16
225 Sterylizatory wodne ogrzewane parą w procesie barbotażu 17
226 Sterylizatory wodne ogrzewane przeponowo parą wodną 18
3 Procedura doboru medium grzejnego 24
31 Metodyka doboru medium grzejnego 24
32 Selekcja mediów grzejnych 25
321 Warunki brzegowe 25
322 Potencjalne media grzejne 26
323 Ocena spełnienia warunków brzegowych 27
33 Wybór medium grzejnego 28
4 Odzysk ciepła z procesu sterylizacji 29
41 Możliwość wykorzystania ciepła poprocesowego 29
42 Organizacja gospodarki energetycznej
w zakładzie realizującym proces sterylizacji 30
43 Bezpośredni odzysk ciepła 30
44 Wykorzystanie ciepła do celów chłodniczych 31
45 Wykorzystanie ciepła z nośnika o niskiej temperaturze 34
5 Schładzanie sterylizatora 35
51 Model obliczeniowy dla procesu schładzania sterylizatora 35
52 Charakterystyka programu komputerowego 40
53 Analiza obliczeniowa dla serii procesów schładzania 44
6 Badania eksperymentalne sterylizatora
z systemem kaskadowym 55
61 Struktura stanowiska 55
62 System kaskadowego schładzania sterylizatora,
wersja uproszczona 57
63 System pomiarowy stosowany w układzie
schładzania kaskadowego 59
8 Spis treści
64 Wyniki badań układu z kaskadowym schładzaniem sterylizatora 69
65 Wnioski końcowe z badań sterylizatora 81
7 Wybór medium grzejnego, określenie zmienności temperatur
i ciśnień dla medium grzejnego wyparki 82
8 Dobór kształtu powierzchni wymiany ciepła
i typu mieszadła 84
9 Model matematyczny wyparki 87
91 Informacje wstępne 87
92 Równania bilansowe masy i energii 89
921 Strumienie masy 89
922 Strumienie energii (moce) 90
93 Przenikanie ciepła 95
931 Przenikanie ciepła – mieszadło i płaszcz wyparki 95
932 Przenikanie ciepła – skraplacz 98
10 Weryfikacja i walidacja modelu matematycznego 103
101 Uwagi wstępne 103
102 Równania opisujące właściwości termofizyczne wody
jako czynnika roboczego i produktu modelowego 103
1021 Woda w stanie ciekłym poniżej linii nasycenia
(w stanie przechłodzonym) 103
1022 Woda wrząca (x = 0) i para nasycona sucha (x = 1) 107
1023 Mokra para wodna 108
11 Charakterystyka programu komputerowego 110
12 Walidacja programu obliczeniowego 112
13 Wykorzystanie ciepła poprocesowego 117
131 Źródła ciepła poprocesowego 117
132 Możliwości wykorzystania ciepła w zakładzie 117
1321 Ciepło zawarte w skroplonych oparach 117
1322 Ciepło zawarte w wodzie pochłodniczej 118
133 Wnioski końcowe z badań wyparki 119
Bibliografia 120

9788388695231

Wraz z rozpowszechnieniem się instalacji centralnego ogrzewania wodnego, w budynkach wielolokalowych, pojawiła się potrzeba rozliczania kosztów ciepła do ogrzewania, zgodnie z jego zużyciem w poszczególnych lokalach. Wynaleziono do tego celu urządzenia nazywane obecnie podzielnikami kosztów ogrzewania. Podzielniki kosztów ogrzewania po raz pierwszy zastosowano w Danii w 1917 roku. Były to termo-elektryczne rejestratory ciepła do grzejników. Urządzenie
pozwalało na określenie proporcji zużycia ciepła danego mieszkania w zużyciu
ciepła dla całego budynku. Od tego czasu idea pozostała bez zmian, ciągle doskonalone
są natomiast same urządzenia, dzisiaj już nowoczesne, elektroniczne z możliwością zdalnego odczytu i zapamiętywania danych. W Polsce na niewielką skalę, stosowano rozliczanie kosztów ciepła przy
pomocy nagrzejnikowych podzielników kosztów ogrzewania już w 1936 roku.
W krajach Europy Zachodniej dostrzeżono w systemach indywidualnego rozliczania ciepła kosztów ogrzewania szansę, na znaczące zmniejszenie jego zużycia poprzez motywację lokatorów do racjonalnych zachowań przy korzystaniu z ciepła.