KULTURA BEZPIECZEŃSTWA ŻYWNOŚCI ISTOTA I NARZĘDZIA POMIARU

Wdrożenie kultury bezpieczeństwa żywności staje się bardzo ważnym zobowiązaniem dla każdej organizacji należącej do łańcucha żywności. Rangę tego zjawiska oraz potrzebę wdrożenia kultury bezpieczeństwa żywności sygnalizują wyraźnie uznane gremia i agendy zajmujące się bezpieczeństwem żywności (m.in. Global Food Safety Initiative, czyli Globalna Inicjatywa na rzecz Bezpieczeństwa Żywności). Przełomem w tym względzie jest również zmiana w zapisach Kodeksu Żywnościowego, w którym kultura bezpieczeństwa żywności stała się jedną z kluczowych zasad tego bezpieczeństwa. Zmieniły się także zapisy prawa żywnościowego Unii Europejskiej, co uwidaczniają treści zawarte w załączniku do rozporządzenia (WE) nr 852/2004, wprowadzone na mocy rozporządzenia Komisji (UE) 2021/382 z dnia 3 marca 2021 r. zmieniającego załączniki do rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie higieny środków spożywczych w odniesieniu do zarządzania alergenami pokarmowymi, redystrybucji żywności i kultury bezpieczeństwa żywności. Kultura bezpieczeństwa żywności to podzielane założenia, postawy, wartości, normy oraz przekonania wobec zapewnienia bezpieczeństwa produktu żywnościowego, na co dzień demonstrowane w organizacjach zajmujących się produkcją i obróbką żywności. Fakt, iż opisywane zjawisko stało się przedmiotem nie tylko tzw. prywatnego prawa żywnościowego, ale i prawa rzeczywistego, powoduje, iż nic już nie zwalnia przedsiębiorstw spożywczych i zarządzających nimi osób z obowiązku stworzenia warunków sprzyjających wdrożeniu tej kultury w codzienne funkcjonowanie organizacji. Zjawisko to jest niezwykle złożone i wręcz krytyczne dla bezpieczeństwa zdrowia i życia, wymaga więc zrozumienia i rozpropagowania, dla dobra każdego uczestnika łańcucha żywności. Niniejsza monografia, w kolejnym, uzupełnionym wydaniu, uwzględniającym zaistniałe zmiany w prawie, w dokumentach normatywnych oraz mającym na uwadze nowe zagrożenia, takie jak zmiany klimatu oraz pandemia COVID-19, pozwala na zapoznanie się:

• z podstawami definicyjnymi i założeniami bezpieczeństwa ogólnego i bezpieczeństwa żywności

• ze zjawiskiem food crime (przestępstwa wymierzone w żywność i łańcuch żywnościowy)

• ze zjawiskiem klimatu i kultury bezpieczeństwa żywności, a także mało jeszcze znanymi i rozpoznanymi w łańcuchu żywnościowym - zjawiskami kultury sprawiedliwego traktowania (just culture) oraz sygnalizowania w dobrej wierze (whistleblowing)

• z czynnikami oraz uwarunkowaniami sprzyjającymi tworzeniu kultury bezpieczeństwa żywności

• z narzędziami pozwalającymi określić, zmierzyć i ocenić dojrzałość poziomu kultury bezpieczeństwa żywności w organizacji oraz wskazać na obszary wymagające doskonalenia

• z najnowszą literaturą krajową i zagraniczną dotyczącą opisywanych kwestii.