Technika

• Producent: Wiedza i Praktyka
• Rok wydania: 2025, wydanie drugie
• ISBN: 978-83-8409-158-6
• Liczba stron: 66
• Oprawa: miękka
• Format: B5

Współcześnie przemysł wkroczył na drogę dynamicznego rozwoju, w którym dużą rolę odgrywa rewolucja technologiczna. Warunki funkcjonowania przedsiębiorstw są niezwykle złożone i dynamiczne. Podjęcie wielkich wyzwań, takich jak zmiany klimatyczne,
ograniczone zasoby naturalne, głód czy głębokie nierówności społeczne, jest bardzo trudne, dlatego że niezbędne koszty trzeba ponieść od razu, a niepewne pożytki pojawią się w odległej przyszłości. Dynamicznie zmienia się otoczenie przedsiębiorstw produkcyjnych, co powoduje, że ich działalność obciążona jest coraz większą niepewnością
i ryzykiem. Nasilają się interakcje i powiązania we współczesnym globalnym systemie gospodarczym, w którym produkcja osiąga coraz wyższy stopień internacjonalizacji. Istotnymi zjawiskami obserwowanymi w obszarze produkcji przemysłowej w skali globalnej są również fragmentaryzacja i delokalizacja.
W toczącej się dyskusji wielokrotnie formułowano pogląd, że obecny poziom innowacyjności
polskiej gospodarki niewątpliwie nie przystaje do oczekiwań i ambicji tak polskich przedsiębiorców, jak i pracowników sektora badawczego.

[frg. wstępu]

• Autor: Julian Wiatr
• Rok wydania: 2026, wydanie II, rozszerzone i uaktualnione
• ISBN: 978-83-64094-85-9
• Liczba stron: 248
• Oprawa: miękka
• Format: 16x23 cm

Spis treści

Od Autora / 5

1. Nagrzewanie się kabli i przewodów / 7
2. Ogólne zasady doboru przewodów oraz ich zabezpieczeń / 9
3. Dobór przewodów i kabli na długotrwałą obciążalność prądową i przeciążalność / 29
4. Sprawdzanie dobranych przewodów i kabli na warunki zwarciowe oraz wymagania zwarciowe stawiane zabezpieczeniom / 44
5. Sprawdzanie dobranych kabli lub przewodów na warunek spadku napięcia / 67
6. Sprawdzanie dobranych przewodów i kabli z warunku samoczynnego wyłączenia / 75
7. Wyznaczanie przekroju przewodu neutralnego w obwodach zasilających odbiorniki nieliniowe / 94
8. Dobór przewodów do zasilania urządzeń elektrycznych, które muszą funkcjonować w czasie pożaru / 97
9. Dobór przewodów połączonych równolegle / 110
10. Tabele doboru i oznaczenia przewodów / 120
11. Dobór przewodów szynowych / 159
12. Wymagania dla kabli i przewodów wynikające z Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r. / 174
13. Instalacje fotowoltaiczne – dobór falownika, przewodów oraz ich zabezpieczeń. Neutralizacja zagrożeń od instalacji PV w czasie pożaru / 188
14. Poprawność doboru przewodów instalowanych wewnątrz rozdzielnicy jako warunek minimalizacji zagrożeń pożarowych / 202
15. Literatura / 221

Od Autora

Przewody elektryczne stanowią podstawowy element każdej instalacji elektrycznej stanowiącej wyposażenie budynku. Od ich poprawnego doboru zależy również bezpieczeństwo osób użytkujących instalację oraz bezpieczeństwo pożarowe budynku. Zasady doboru przewodów są jednoznacznie określone w normach przedmiotowych, z których jednak projektanci elektrycy nie zawsze korzystają, co w konsekwencji powoduje, że projektowana instalacja może mieć wiele błędów.

Bardzo istotne jest dobranie właściwych zabezpieczeń przewodów i kabli. Problematyka doboru zabezpieczeń przeciążeniowych oraz zabezpieczeń zwarciowych przewodów i kabli niskiego napięcia jest związana z ich roboczą i zwarciową obciążalnością prądową. Pierwszym krokiem jest ustalenie wartości spodziewanego prądu obciążenia IB, który stanowi podstawę doboru prądu znamionowego zabezpieczenia In oraz wstępnego doboru obciążalności długotrwałej Iz przewodu. Drugim krokiem jest dobór prądu znamionowego i/lub nastawczego zabezpieczenia nadprądowego w taki sposób, aby wytrzymały prąd IB spodziewanego obciążenia oraz prądy załączeniowe, będące prądami normalnego użytkowania. Trzecim krokiem jest dobór przekroju przewodu w taki sposób, aby spełniał on wymagania w zakresie wytrzymałości mechanicznej, obciążalności cieplnej długotrwałej i zwarciowej, dopuszczalnego spadku napięcia oraz warunki ochrony przeciwporażeniowej zgodnie z wymaganiami normy PN-HD 60364-4-41:2009 Instalacje elektryczne niskiego napięcia. Część 4-41: Ochrona dla zapewnienia bezpieczeństwa. Ochrona przed porażeniem elektrycznym.

Osobnym problemem jest dobór przewodów do zasilania urządzeń ppoż., które muszą funkcjonować w czasie pożaru, kiedy występuje wysoka temperatura powodująca znaczny wzrost rezystancji przewodów zasilających. Zagadnienia te nie zostały dotychczas objęte normalizacją, w związku z czym często projektanci nieświadomie popełniają podczas projektowania instalacji wiele błędów, mimo że pozornie dobór przewodów został wykonany zgodnie z obowiązującymi przepisami i normami.

Generalnie w obwodach bezpieczeństwa, do których należy zaliczyć urządzenia ppoż., takie jak np. oświetlenie awaryjne, pompy pożarowe, pompy tryskaczowe, DSO oraz dźwigi dla ekip ratowniczych, a także obwody bezpieczeństwa w ruchu lotniczym, kolejowym, drogowym i wodnym oraz w obwodach kontroli dostępu, nie należy stosować wyłączników różnicowoprądowych oraz zabezpieczeń przeciążeniowych. W obwodach tych w celu wyeliminowania przypadkowych zadziałań, prądy znamionowe lub nastawcze zabezpieczeń zwarciowych należy zawyżyć o jeden lub dwa stopnie w porównaniu z zwartością wynikającą ze zwykłych zasad ich doboru. Przy doborze zabezpieczeń należy również pamiętać o zachowaniu wybiórczości ich działania z zabezpieczeniami usytuowanymi na niższych stopniach zabezpieczeń.

Niniejsze opracowanie w zamierzeniu Autora ma być podręczną „ściągą” dla projektantów i wykonawców, z której będą mogli zawsze skorzystać w warunkach budowy. Czytelników, którzy chcieliby pogłębić swoją wiedzę w zakresie doboru przewodów i kabli nn oraz ich zabezpieczania, zachęcamy do lektury książki pt. „Ochrona przeciwporażeniowa oraz dobór przewodów i ich zabezpieczeń w instalacjach elektrycznych niskiego napięcia”, naszego autorstwa, wydanej w ramach serii wydawniczej „Zeszyty dla elektryków”.

Aktualne wydanie uwzględnia zmiany wynikłe z wycofania bez zastąpienia w dniu 10 maja 2017 r. przez prezesa PKN normy PN-IEC 60364-5-523:2001 Instalacje elektryczne w obiektach budowlanych. Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. Obciążalność prądowa długotrwała przewodów.

Zawarte w publikacji tabele dopuszczalnej obciążalności prądowej przewodów są zgodne z wymaganiami normy PN-HD 60364-5-52:2011 Instalacje elektryczne niskiego napięcia. Część 5-52: Dobór i montaż wyposażenia elektrycznego. Oprzewodowanie

Julian Wiatr

Wydanie: 1, 2025
Format: B5
Stron: 210
ISBN 978-83-8156-734-3 (print)

The ideas presented in this monograph are intended to stimulate imagination and willingness for further research into digital models of various types, including simulation models, numerical models, digital twins, and digital shadows. The monograph itself ought to be treated as a foundation in the fi eld of these models in relation to internal transport and logistics analysis. As such, it can bring several benefi ts
and dispel doubts about the various types of digital models in both the scientific and business communities, especially given the increasing popularity of digital models (including their novel variants, i.e. digital twins and digital shadows).
Given the above brief presentation of the monograph’s contributions, it is important to point out that it is addressed to a wide audience, including managers in industry, manufacturing, transport, and academia – both scientifi c, research, and teaching, as well as Ph.D. students and undergraduates, especially at the technical universities. The book will be a resource for those wishing to expand their knowledge of the applications of innovative technologies related to digital models, particularly digital twins, digital shadow, and simulation models.

Monografia rozpoczyna się od części przeglądowej, która jest wynikiem ostatnich badań i rozważań autora w zakresie obszarów i gałęzi transportu, w tym – w porządku alfabetycznym transportu drogowego, lotniczego, morskiego, przesyłowego, szynowego, wodnego śródlądowego, ale przede wszystkim transportu wewnętrznego z nieodłącznie mu towarzyszącą logistyką wewnętrzną. Zasadniczym celem publikacji jest przedstawienie osiągnięć dotyczących modelowania procesów logistycznych z wykorzystaniem krzywych, w szczególności krzywych Béziera. Krzywe te są stosowane definiowania tras przemieszczania autonomicznych środków transportu wewnętrznego w obiektach logistycznych uwzględniając ich odzwierciedlenie w postaci modeli cyfrowych.
Niniejsza monografia w głównej mierze podejmuje tezy takie jak:
• Terminologia dotycząca cyfrowych bliźniaków może zostać usystematyzowana i wyjaśniona.
• Cyfrowe bliźniaki/cienie/modele charakteryzują się różnymi przeznaczeniami.
• Cyfrowe bliźniaki/cienie/modele charakteryzują się różną architekturą przepływu danych.
• Cyfrowy bliźniaki znacząco przyczyniają się do zużycia energii i emisji ekwiwalentu CO2.
• Krzywe Béziera mogą być stosowane do definiowania tras dla autonomicznych środków transportu wewnętrznego.
• Modelowanie z wykorzystaniem metod symulacyjnych jest metodyką wyjściową do budowania i stosowania modeli cyfrowych, w szczególności cyfrowych bliźniaków i cyfrowych cieni.

ISBN: 978-83-7880-850-3
liczba stron: 468
format: B5
oprawa: miękka
rok wydania: 2022
wydanie: I

AUOTR: GAJDZIK B.

W monografii przedstawiono wyniki badań diagnostycznych skośnego łożyska tocznego o oznaczeniu
B7208CTAP4, szeroko stosowanego w przemyśle ze względu na jego uniwersalność.
Na poszczególnych komponentach łożyska, tj. na pierścieniu zewnętrznym i wewnętrznym oraz
elemencie tocznym, wykonano wady o różnych rozmiarach. Wady wykonano na elektrodrążarce
wgłębnej za pomocą specjalnie zaprojektowanych elektrod. Jako pozycję wad na pierścieniach
wybrano łuk bieżni w położeniu najbardziej prawdopodobnego styku z elementem tocznym,
odpowiadający nominalnemu kątowi działania łożyska. Następnie dokonano pomiaru prędkości
drgań. Badania przeprowadzono dla łożyska bez wad oraz z wadami w różnej konfiguracji. Badania
łożysk bez wad pozwoliły na wyznaczenie wartości referencyjnych wskaźników rekurencyjnych,
na podstawie których dokonywano oceny stanu łożyska. Do diagnostyki zaproponowano metodę
wykresów i kwantyfikatorów rekurencyjnych. Wyniki porównano z klasycznymi metodami diagnostycznymi
stosowanymi w przemyśle.

Monografia stanowi kompendium aktualnej wiedzy na temat obsługi technicznej jednostek napędowych w pojazdach rolniczych. Na 306 stronach autorzy charakteryzują i bogato ilustrują zagadnienia związane z diagnostyką silników.

Descriptive geometry is a necessary part of the engineering drawing practice; it stimulates and develops spatial imagination, the ability to visualize three-dimensional objects and the attention of accuracy of the graphical solutions. In this case, the following script contains a large number of auxiliary drawings showing the mutual position of the discussed figures.
The intention of the author is to make this script suitable for ordinary students who begin to study. It contains many practical examples with solutions shown step by step in order to help learners to practice independently. Every chapter also includes exercises as the practice is invaluable and vital in achieving fluency at drawing, reading and analyzing of engineering drafts.
Presented exercises set the direction in preparation for achieving the engineering knowledge and skills.
This script is not substitution of lectures, the attendance and involvement in course at the university is highly advised.

Skrypt zawiera materiał z zakresu geometrii wykreślnej dla Wydziału Instalacji Budowlanych, Hydrologii i Inżynierii Środowiska Politechniki Warszawskiej. Celem skryptu jest ułatwienie samodzielnej pracy studentom rozpoczynającym naukę na kierunkach technicznych. Treści teoretyczne uzupełnione zostały praktycznymi przykładami rozwiązanymi metodą „krok po kroku”, pozwalającą na głębsze zrozumienie omawianych zagadnień. Każdy rozdział zawiera dodatkowo zestaw ćwiczeń, które mogą służyć studentom do sprawdzenia stopnia opanowania umiejętności rozwiązywania problemów praktycznych.

Dendrologia to jeden z zaledwie dwu w Europie – obok Josta Fitschena niemieckiej Gehölzflora – podręczników drzewoznawstwa, jakie ukazują się od dziesiątków lat, niezmiennie wyczekiwane i w związku z tym – oferowane w coraz to nowych wydaniach (w obu przypadkach ich liczba doszła właśnie do czternastu). Oczywiście kolejne opracowania, dzieło następców twórców obu tych książek, daleko odbiegają od pierwowzoru, zachowując jedynie pierwotny zamysł kształtu, jaki miał przybrać podręcznik. Dendrologię stworzył z początkiem drugiej połowy XX w. Włodzimierz Seneta (1923–2003), który uczył tego przedmiotu ogrodników i projektantów zieleni w warszawskiej Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego. Od trzydziestu lat kolejne wersje, uwzględniające w coraz to szerszym zakresie aspekty kulturoznawcze (obok ilustracji piórkiem, czynionych zawsze z natury, wyróżnia to Dendrologię wśród naszych podręczników z dziedziny botaniki) opracowuje Jakub Dolatowski; do wydania poprzedniego obraz taksonomiczny kilku grup roślin przygotował Jerzy Zieliński – pozostaje to elementem książki. W nowym wydaniu, poza nieuniknionym dostosowaniem treści do wyników najnowszych badań taksonomicznych, autor położył nacisk na wprowadzenie kilku pominiętych dotychczas rodzin i wielu nowych rodzajów, a w szczególności rozszerzył spektrum „niedoszacowanych” dotychczas drzew i krzewów nagozalążkowych. Znacznie zwiększyła się liczba rycin i obecnie każdy rodzaj opatrzono co najmniej jednym pełnym – z gałązkami, kwiatami i owocami – „portretem botanicznym”, autor wie bowiem doskonale z własnych lektur, że nawet przy najdoskonalszych, precyzyjnych opisach – co rysunek, to rysunek! Książka powinna zainteresować nie tylko botaników, ogrodników, projektantów ogrodów, ekologów czy leśników i studentów tych nauk – wydaje się bowiem, że ze względu na liczne „wycieczki” w tereny nauk humanistycznych warta jest lektury dla grona znacznie szerszego: dla kulturoznawców, etnologów i etnobotaników, historyków nauk przyrodniczych, dziennikarzy, pisarzy i tłumaczy, a ujmując to najszerzej – dla wszystkich wielbicieli związków natury z kulturą.