Książki naukowe

Książka „Podstawy konstruowania węzłów i części maszyn. Podręcznik konstruowania” autorstwa L.W. Kurmaza i O.L. Kurmaza jest kontynuacją znanej w Polsce i wielokrotnie wznawianej publikacji „Podstawy konstrukcji maszyn. Projektowanie”. Zawiera ona metodyki obliczeń wytrzymałościowych podstawowych przekładni mechanicznych i powiązane z nimi sposoby opracowania konstrukcji, co tworzy jedyny w swoim rodzaju proces konstruowania „obliczenia + konstruowanie = konstrukcja”. W podręczniku przedstawiono rysunki złożeniowe i wykonawcze reduktorów, kół zębatych, wałów, korpusów, pokryw itd., opracowanych zgodnie z wymaganiami PN, EN jako ilustracje metod konstruowania. Jest to przewodnik w procesie konstruowania. Prezentuje nie tylko udane konstrukcje, ale również drogę prowadzącą do ich opracowania. Podręcznik przeznaczony jest dla studentów wydziałów mechanicznych wyższych uczelni technicznych. Może być także wykorzystywany przy wykonywaniu innych (przejściowych) prac o charakterze konstrukcyjnym, na zajęciach z rysunku technicznego, w przemyśle, biurach konstrukcyjnych, a w części dotyczącej konstrukcji – w szkołach zawodowych.

Monografia - Wyd. I, 2020 r.

Niniejsze dzieło stanowi próbę opisu najważniejszych problemów kosmonautyki, jej historii, a także ciekawszych niezrealizowanych projektów.

W rozdziale pierwszym omówiono zagadnienia rozwoju myśli technicznej, od pierwszych prób zastosowania techniki rakietowej przez Chińczyków i Koreańczyków i Mongołów, ekspansję tych wynalazków na Europę i Państwa Arabskie, wraz z falą najazdów Mongolskich. Wspomniano o użyciu rakiet w późnym średniowieczu w Europie. Przedstawiono znaczące prace z techniki rakietowej i kosmicznej, prowadzone na świecie aż do czasów współczesnych. Omówiono także szereg załogowych misji kosmicznych, tych zrealizowanych i zarzuconych. Osobny podrozdział poświęcono polskim pracom z dziedziny techniki rakietowej i kosmicznej. Rozdział zamykają informacje dotyczące prywatnych projektów z zakresu kosmonautyki.

W rozdziale drugim przedstawiono „naturalne środowisko” astronautyki, czyli Układ Słoneczny. Omówiono wszystkie rodzaje obiektów US, ze szczególnym uwzględnieniem astronautycznych technik ich badania.

Rozdział trzeci poświęcono atmosferom planetarnym, ze szczególnym uwzględnieniem atmosfery ziemskiej. Omówiono modele atmosferyczne, opisujące zarówno dolne warstwy atmosfery, jak i jej najwyższe partie.

W rozdziale czwartym przybliżono zagadnienia związane z mechaniką niebieską,
w ujęciu mechaniki newtonowskiej (wystarczającej w zagadnieniach astronautyki).

Rozdział piąty poświęcono zagadnieniom lotów międzyplanetarnych, z wykorzystaniem wiadomości przedstawionych w rozdziale czwartym. Omówiono manewry dwu- i wieloimpusowe oraz wykorzystanie asysty grawitacyjnej.

W rozdziale szóstym opisano napędy rakietowe. Przedstawiono w skrócie jednowymiarowy model gazodynamiczny silnika rakietowego. Omówiono różne układy napędów rakietowych chemicznych, jądrowych i elektrycznych, jak również żagli świetlnych, magnetycznych
i elektrycznych.

W rozdziale siódmym zajęto się dynamiką lotu rakietowego, wychodząc od równania Mieszczerskiego dla układu o zmiennej masie, rozważono start rakiety z powierzchni planety, wpływ szerokości geograficznej na start rakiety z wirującej planety. Podano także wyprowadzenie równania ruchu rakiety relatywistycznej z porównaniem do ruchu rakiety klasycznej: wzory Ackereta i Ciołkowskiego.

W rozdziale ósmym przeanalizowano zagadnienia aerodynamiki zewnętrznej stosowane
w technice rakietowej i kosmicznej. Omówiono wpływy liczb Reynoldsa i Macha na charakterystyki aerodynamiczne rakiety. Uwzględniono także kryterium ciągłości przepływu. Opisano zagadnienia nagrzewania się aerodynamicznego, szczególnie istotnego podczas wejścia statku kosmicznego
w atmosferę. Przedstawiono metody wyznaczania sił aerodynamicznych na ciałach poruszających się z prędkościami hipersonicznymi. Pokazano tzw. analogię Prandtla dla wymiany ciepła przy opływie ciał z dużymi prędkościami. Przedstawiono uproszczoną analizę procesu nagrzewania aerodynamicznego przy spadku swobodnym. Omówiono również możliwości wykorzystania metod bezpośredniej symulacji molekularnej w odniesieniu do ruchu w ośrodku rozrzedzonym.

O Autorze

Piotr Maria STRZELCZYK urodził się 21 listopada 1967 r. w Jaśle. Jest absolwentem IV LO im. Mikołaja Kopernika w Rzeszowie. W latach 1986-1991 pracował w WSK „PZL-Mielec”, realizując tzw. studia przemienne.

W 1992 roku ukończył studia na Wydziale Mechanicznym Politechniki Rzeszowskiej, kierunek mechanika, specjalność lotnictwo, budowa płatowców. W latach 1992-1997 pracował jako asystent w Zakładzie Samolotów, a w latach 1997-1998 w Zakładzie Mechaniki Płynów i Aero-dynamiki, Wydziału Budowy Maszyn i Lotnictwa Politechniki Rzeszowskiej.

W 1997 roku obronił pracę doktorską na Wydziale Inżynierii mechanicznej i Robotyki Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie. W latach 1998-2009 pracował jako adiunkt w ZMPiA WBMiL PRz. W 1998 roku odbył trzymiesięczny staż w Institute of Theoretical and Applied Physics, w Iowa State University. Habilitację uzyskał w 2009 roku na Wydziale Budowy Maszyn i Lotnictwa. Od 2009 roku jest profesorem uczelnianym Politechniki Rzeszowskiej.

W latach 2011-2012 był profesorem uczelnianym w Państwowej Wyższej Szkole Wschodnioeuropejskiej w Przemyślu. W latach 2012-2016 pełnił funkcję kierownika Katedry Termodynamiki i Mechaniki Płynów WBMiL PRz. Od 2017 roku jest zatrudniony na stanowisku profesora uczelnianego w Katedrze Mechaniki Płynów i Aerodynamiki WBMiL PRz. W latach 2015-2020 był członkiem Senatu Politechniki Rzeszowskiej.

Jest autorem i współautorem kilkudziesięciu prac naukowych, autorem trzech publikacji książkowych i współautorem jednej. 

Promotor czterech prac doktorskich i recenzent pięciu prac realizowanych w Politechnice Rzeszowskiej, Politechnice Łódzkiej i Akademii Górniczo-Hutniczej. Promotor 25 prac inżynierskich i magisterskich.

Był autorem projektu tunelu aerodynamicznego do badania modelowego śmigieł i turbin wiatrowych, sfinansowanego z Fundacji Nauki Polskiej, i projektu wstępnego tunelu dla WAT. Autor zrealizowanych projektów śmigieł do samolotów bezpilotowych i motoszybowców

Podstawy teoretyczne i praktyka - wykonywanie świadectw charakterystyki energetycznej
wydanie uzupełnione

Podręcznik w nowym, uzupełnionym w bieżącym roku wydaniu został rozszerzony o erratę określającą zakres zmian przepisów i norm, na podstawie których wykonywane jest świadectwo charakterystyki energetycznej. Errata dotyczy również części praktycznej, w której przedstawiono zmiany w programie dotyczące m.in. interfejsu oraz nowych funkcjonalności.

Prof. dr hab. inż Dariusz Gawin
Dr inż. Maciej Grzywacz
Dr inż. Tomasz Jerominko
Dr inż., arch. Karolina Kurtz-Orecka
Dr inż. Wiesława Pabjańczyk
Prof. dr hab. inż. Henryk Sabiniak
ArCADiasoft Chudzik Sp.j.

rok wydania: 2023
ilość stron: 480
ISBN: 978-83-60805-62-6
format: 17x24 cm
oprawa: miękka

Od Wydawcy
Niniejszy poradnik został pomyślany jako kompendium wiedzy praktycznej związanej z problematyką charakterystyki energetycznej budynków. Jest on przeznaczony dla osób, które na co dzień sporządzają lub mają zamiar sporządzać świadectwa charakterystyki energetycznej.

Książka w prosty i przyjazny sposób przedstawia teorię związaną z tym tematem, metodologię obliczeń opisaną w obowiązujących przepisach prawnych i normach oraz inne powiązane zagadnienia.

Część teoretyczna powstała pod redakcją prof. Dariusza Gawina oraz prof. Henryka Sabiniaka z Wydziału Budownictwa, Architektury i Inżynierii Środowiska Politechniki Łódzkiej - uznanych autorytetów naukowych w tej dziedzinie wiedzy, część praktyczna została opracowana w firmie ArCADiasoft Chudzik sp. j. z wykorzystaniem ArCADia-TERMO - najpopularniejszego programu komputerowego na polskim rynku do kompleksowych obliczeń cieplnych - zdobywcy między innymi Złotego Medalu BUDMA 2009 oraz wieli innych wyróżnień.

Każde omawiane zagadnienie jest bogato zilustrowane przykładami "wziętymi z życia", takimi które występują w codziennej praktyce projektowej. Książka nie próbuje polemizować z przedstawioną w rozporządzeniu metodologią, lecz przedstawia jasne praktyczne rozwiązania.

Całość poradnika zamykają przykładowe świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego (wykonane metodą obliczeniową i zużyciową) biurowca i hali magazynowej z częścią biurową.

Spis treści
Spis oznaczeń / 10

CZĘŚĆ TEORETYCZNA

1. Dyrektywa EPBD w polskich przepisach prawnych / 19
1.1. Dyrektywa EPBD / 21
1.2. Oszczędność energii oraz charakterystyka energetyczna w polskich przepisach prawa /  23
Bibliografia do rozdz. 1 / 26

2. Wymiana ciepła budynku ze środowiskiem zewnętrznym / 27
2.1. Podstawowe charakterystyki budynku używane w obliczeniach ŚCHE / 28
2.2. Wymiana ciepła przez przegrody budowlane / 30
2.2.1. Norma PN-EN ISO 6946 / 32
2.3. Mostki cieplne / 51
2.3.1. Norma PN-EN ISO 14683 / 52
2.4. Obliczanie współczynnika przenikania ciepła przegród przezroczystych / 57
2.4.1. Norma PN-EN ISO 10077-1 / 57
2.5. Obliczenia wymiany ciepła przez grunt / 62
2.5.1. Norma PN-EN ISO 13370 /  62
2.6. Obliczenia współczynnika wymiany ciepła przez przenikanie i wentylację / 70
2.6.1. Norma PN-EN ISO 13789 / 70
2.6.2. Norma PN-EN ISO 13790 / 72
2.6.3. Norma PN-EN 12831 / 72
2.6.4. Rozporządzenie ŚCHE / 78
2.7. Obliczenia zużycia energii do ogrzewania i chłodzenia / 85
2.7.1. Norma PN-EN ISO 13790 / 85
2.7.2. Rozporządzenie ŚCHE / 95
2.8. Dane klimatyczne / 110
2.8.1. Norma PN-EN 12831 / 112
Bibliografia do rozdz. 2 / 113

3. Energia cieplna / 115
3.1. Źródła ciepła i przygotowanie ciepłej wody użytkowej / 116
3.1.1. Rodzaje systemów ogrzewczych / 116
3.1.2. Węzły cieplne pośrednie / 120
3.1.3. Kotły / 127
3.1.4. Kotły na paliwa stałe / 134
3.1.5. Instalacje solarne /  137
3.1.6. Instalacje ciepłej wody użytkowej / 142
3.2. Instalacje centralnego ogrzewania / 149
3.2.1. Zadania instalacji centralnego ogrzewania / 149
3.2.2. Klasyfikacja instalacji centralnego ogrzewania / 149
3.2.3. Charakterystyka instalacji centralnego ogrzewania istniejących i podlegających modernizacji / 153
3.2.4. Sposoby układania rurociągów grzewczych w budynkach / 154
3.2.5. Elementy instalacji centralnego ogrzewania / 156
3.2.6. Zawory termostatyczne grzejnikowe / 156
3.2.7. Grzejniki / 158
3.2.8. Oznaczenia instalacji centralnego ogrzewania w projektach technicznych / 165
3.2.9. Ogrzewanie podłogowe / 166
3.2.10. Ogrzewanie powietrzne / 169
3.2.11. Izolacja cieplna /  171
3.2.12. Regulacja instalacji c.o. / 172
Bibliografia do rozdz. 3 / 173

4. Wstęp do wentylacji / 175
4.1. Właściwości fizyczne powietrza / 176
4.1.1. Parametry powietrza wewnętrznego / 176
4.1.2. Parametry powietrza zewnętrznego / 179
4.2. Rodzaje wentylacji / 180
4.2.1. Wentylacja naturalna / 180
4.2.2. Wentylacja mechaniczna / 181
4.3. Czynniki wywołujące zmiany stanu powietrza wewnętrznego / 184
4.3.1. Zyski ciepła / 184
4.3.2. Zewnętrzne zyski ciepła /  188
4.3.3. Zyski wilgoci / 190
4.3.4. Zanieczyszczenia gazowe / 191
4.4. Obliczeniowe i wymagane ilości powietrza wentylacyjnego / 192
4.4.1. Obliczanie strumieni powietrza wentylacyjnego / 192
4.4.2. Wymagane ustawowo ilości powietrza wentylacyjnego / 193
4.4.3. Wymagane ilości powietrza wentylacyjnego w wybranych budynkach i pomieszczeniach / 194
4.5. Krotność wymian / 199
4.6. Szczelność budynków / 201
4.7. Metody i urządzenia do odzysku ciepła / 202
4.7.1. Gruntowe wymienniki ciepła / 205
4.8. Zmiany dotyczące instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych obowiązujące od 2014 roku / 208

5. Wstęp do klimatyzacji / 211
5.1. Pompy ciepła / 216
Bibliografia do rozdz. 4 i 5 / 218
Wykaz polskich norm dotyczących wentylacji i klimatyzacji / 219

6. Systemy wbudowanej instalacji oświetlenia / 221
6.1. Wprowadzenie / 222
6.2. Normy z zakresu oświetlenia dotyczące ŚCHE / 226
6.3. Norma PN-EN 12464-1 / 228
6.3.1. Ocena poziomu natężenia oświetlenia / 231
6.3.2. Ocena olśnienia / 235
6.3.3. Ocena barwy światła / 236
6.3.4. Ocena współczynnika utrzymania / ...... 239
6.3.6. Weryfikacja oświetlenia w budynkach / 239
6.4. Norma PN-EN 15193 / 241
6.4.1. System wbudowanej instalacji oświetlenia / 241
6.4.2. Moc zainstalowana oświetlenia / 242
Bibliografia do rozdz. 6 / 244

7. Metodologia obliczania charakterystyki energetycznej / 247
7.1. Świadectwo charakterystyki energetycznej / 249
7.2. Wskaźniki zapotrzebowania na energię oraz ich wartości graniczne / 250
7.3. Energia pomocnicza / 258
7.4. Wielkość emisji CO2 / 260
7.5. Roczna ilość zużywanej energii lub jej nośnika oraz udział OZE w pokryciu potrzeb energetycznych / 263
7.6. Obliczanie zapotrzebowania na energię dla systemów wbudowanej instalacji oświetlenia / 265
7.6.1. Obliczanie energii końcowej dla systemu oświetlenia / 266
7.6.3. Obliczanie energii pierwotnej oświetlenia wbudowanego / 274
7.7. Referencyjny wskaźnik EP dla oświetlenia / 276
Bibliografia do rozdz. 7 / 282
CZĘŚĆ PRAKTYCZNA

8. Wstęp do świadectw wykonanych programem ArCADia-TERMO / 285
8.1. Poszczególne kroki postępowania przy wykonywaniu świadectwa charakterystyki energetycznej budynku / 287

9. Budynek mieszkalny jednorodzinny – Obliczenia / 289
9.1. Projekt budynku / 290
ETAP 1. Wybór obliczeń / 294
ETAP 2. Dane projektu / 299
ETAP 3. Dane o budynku / 300
ETAP 4. Definicje przegród / 302
ETAP 5. Straty ciepła / 310
ETAP 6. Strefy cieplne / 328
ETAP 7. Ogrzewanie i wentylacja / 343
ETAP 8. Ciepła woda użytkowa / 349
ETAP 9. Podgląd wyników – Obliczenia cieplne / 355
ETAP 10. Podgląd wyników – Certyfikat / 357
ETAP 11. Wydruki – Lista raportów / 358

10. Budynek biurowy – Obliczenia / 363
10.1. Projekt budynku / 364
ETAPY 1. i 2. Wybór obliczeń i Dane projektu /  370
ETAP 3. Dane o budynku / 370
ETAP 4. Definicje przegród / 371
ETAP 5. Strefy cieplne / 374
ETAP 6. Strefy chłodu / 388
ETAP 7. Ogrzewanie i wentylacja / 396
ETAP 8. Ciepła woda użytkowa / 401
ETAP 9. Chłodzenie / 404
ETAP 10. Oświetlenie / 406
ETAP 11. Podgląd wydruku / 411
ETAP 12. Wydruki / 412

11. Hala magazynowa z częścią biurową – Obliczenia / 413
11.1. Projekt budynku / 414
ETAPY 1 i 2. Wybór obliczeń i Dane projektu / 418
ETAP 3. Dane o budynku / 418
ETAP 4. Definicje przegród / 419
ETAP 5. Strefy cieplne / 422
ETAP 6. Ogrzewanie i wentylacja / 437
ETAP 7. Ciepła woda użytkowa / 442
ETAP 8. Oświetlenie / 447
ETAP 9. Podgląd projektu – Obliczenia cieplne / 449
ETAP 10. Podgląd projektu – Certyfikat / 449
ETAP 11. Wydruki – Lista raportów / 450

12. Metoda zużyciowa – Budynek mieszkalny jednorodzinny – Obliczenia / 453
ETAP 1. Wybór obliczeń / 454
ETAP 2. Dane projektu / 455
ETAP 3. Dane o budynku / 455
ETAP 4. Definicje przegród / 456
ETAP 5. Ogrzewanie i wentylacja / 456
ETAP 6. Ciepła woda użytkowa / 459

Dodatek A. Budynki wielofunkcyjne mieszkalno-usługowe / 465
Dodatek B. Odzyskiwanie plików.thb

13. Errata / 469
13.1 Errata do rozdziałów 1-7 części teoretycznej podręcznika / 470
13.2 Errata do rozdziałów 8-12 części praktycznej podręcznika / 476
13.2.1 Wstęp / 476
13.2.2 Zapis, rejestracja i wydruk świadectwa / 476
13.2.3 Interfejs / 477
13.2.4 Nowy podział wersji programu / 479
13.2.5Moduł graficzny TERMOCADIA / 479

Wydanie: 1/2024
Tłumacz: Marek Chalecki
Format: B5
Liczba stron: 736
Liczba ilustracji: 866
Liczba tabel: 39
Oprawa: twarda

Isbn: 9788320620733

• Autor: Rosemary Alexander
• Rok wydania: 2012
• Liczba stron: 319
• Oprawa i wymiary: twarda, 200 x 255 mm
• ISBN: 978-83-09-01136-1

Tytuł: Melioracje rolne i elementy miernictwa
autor: Stefan Ziemnicki
Rok wydania: 1976
Rodzaj okładki: Twarda płócienna

Ilość stron: 295 

TIN: T06545155

W podręczniku omówione zostały podstawowe zagadnienia z dwóch dziedzin naukowych : miernictwa i melioracji, których znajomość jest niezbędna inżynierom rolnikom. Szczególną uwagę zwrócono na tematy związane z zagospodarowaniem terenów rolniczych. Przedstawiono miernictwo, jako podstawę przeprowadzania prawidłowych zabiegów melioracyjnych, oraz melioracje regulujące uwilgotnienie i krążenie wody w glebie.

Okładka: miękka

Diagnostyka chorób roślin rolniczych wchodzi na wyższy poziom. Teraz dzięki atlasowi chorób roślin rolniczych dla praktyków, przy odrobinie wysiłku, większość chorób roślin rolniczych zostanie rozpoznana bezbłędnie. Pozwoli to nie tylko na trafne zdiagnozowanie choroby, ale także pomoże w udzieleniu właściwej odpowiedzi na pytanie: co robić? jaką zastosować metodę czy środek. 

III wydanie dodatkowo opisuje choroby kolejnych gatunków jak soja oraz proso. Istotnym dodatkiem jest rozdział z diagnostyką mikroskopową.
Być może po raz pierwszy w Polsce na taką skalę w książce popularyzacyjnej choroby roślin rolniczych skierowanej głównie do praktyków. Pokazywane są zarówno zdjęcia objawów makroskopowych oraz sprawców symptomów tych symptomów obserwowanych przez szkiełko mikroskopu.

Rolnicy i ogrodnicy często borykają się z problemem identyfikacji chorób roślin, co może prowadzić do znacznych strat w plonach. Niewłaściwe rozpoznanie schorzeń może skutkować nieefektywnym leczeniem i marnotrawieniem zasobów.

Wyobraź sobie, że Twoje rośliny zaczynają chorować, a Ty nie wiesz, jak im pomóc. Straty finansowe, zniszczone plony i frustracja to tylko niektóre z konsekwencji braku wiedzy na temat chorób roślin. Nie pozwól, aby Twoje uprawy ucierpiały z powodu niewłaściwej diagnozy!

Atlas chorób roślin rolniczych to nieocenione narzędzie dla każdego praktyka. Dzięki szczegółowym opisom chorób, ich objawów oraz skutecznych metod leczenia, ta książka pomoże Ci szybko i skutecznie zidentyfikować problemy oraz wdrożyć odpowiednie działania.

W III wydaniu Atlasu chorób roślin rolniczych znajdziesz nie tylko bogaty zbiór informacji na temat najczęstszych chorób, ale także praktyczne porady dotyczące ich zwalczania. Książka jest wzbogacona o ilustracje, które ułatwiają identyfikację problemów. To idealne źródło wiedzy dla rolników, ogrodników oraz studentów kierunków rolniczych.

Nie czekaj, aż Twoje rośliny zaczną chorować! Zainwestuj w Atlas chorób roślin rolniczych i zyskaj pewność, że będziesz w stanie skutecznie chronić swoje uprawy. Dzięki tej książce zyskasz nie tylko wiedzę, ale także spokój umysłu, wiedząc, że masz w rękach narzędzie, które pomoże Ci w trudnych chwilach.

Zamów już dziś  Atlas chorób roślin rolniczych i dołącz do grona zadowolonych użytkowników, którzy dzięki tej książce poprawili zdrowie swoich roślin i zwiększyli plony!

Podsumowanie:
Książka dostarcza praktycznych informacji, które można zastosować od razu w codziennej pracy. 
III wydanie zawiera nowe, aktualne informacje oraz ilustracje, które wyróżniają ją na tle innych publikacji.
Choroby roślin mogą pojawić się w każdej chwili, a szybka reakcja jest kluczowa.
Książka skupia się na konkretnych chorobach roślin uprawnych, co czyni ją idealnym przewodnikiem dla każdego, kto chce skutecznie dbać o swoje plony

Autorzy: Marek Korbas, Tomasz Czubiński, Joanna Horoszkiewicz-Janka, Ewa Jajor, Jakub Danielewicz
Liczba stron: 456
Okładka: twarda
Wydawca: Polskie Wydawnictwo Rolnicze Sp. z o.o. 
Rok wydania: 2021

ISBN 978-83-7940-016-4

Książka w całości opisuje wszystkie detale i prezentuje rozwiązania sytuacji problematycznych na dachu krytym tak plastycznym materiałem, jakim jest dachówka karpiówka. Dach o tym pokryciu to nie tylko ochrona budynku, lecz także cały wachlarz konstrukcyjnych szczegółów.

• Autor Marian Kulbik
• ISBN 978-83-8127-814-0
• Liczba stron 511
• Język polski
• Oprawa twarda
• Format 21 x 30,5 cm
• Rok wydania 2022

Poznaj techniczne kulisy powstania gdyńskich wodociągów — jednej z kluczowych inwestycji infrastrukturalnych w historii miasta.

„Wodociągi Gdyni (1911–1961)” to wyjątkowa monografia ukazująca rozwój systemów zaopatrzenia w wodę – od lokalnych instalacji wiejskich po rozbudowany wodociąg grupowy obsługujący obszar Wielkiej Gdyni. Książka szczegółowo prezentuje proces projektowania, budowy i eksploatacji sieci wodociągowych, uwzględniając zarówno rozwiązania techniczne, jak i realia ekonomiczne realizowanych inwestycji.

Publikacja pokazuje także funkcjonowanie infrastruktury w trudnych warunkach historycznych – w okresie okupacji oraz powojennej odbudowy – a także dokumentuje stan techniczny przedwojennych obiektów zachowanych do dziś.

Bogaty materiał ilustracyjny, obszerna bibliografia oraz szczegółowe opracowanie techniczne czynią tę książkę wartościową pozycją zarówno dla inżynierów i studentów kierunków technicznych, jak i pasjonatów historii infrastruktury miejskiej oraz dziejów Gdyni.

Spis treści

• Producent: Grupa Medium
• Autor: Radosław Lenartowicz
• Rok wydania: 2026
• ISBN: 978-83-64094-79-8
• Liczba stron: 556
• Oprawa: miękka
• Format: 16x23 cm

Spis treści

I. OGÓLNE ZASADY EKSPLOATACJI URZĄDZEŃ INSTALACJI I SIECI ELEKTROENERGETYCZNYCH / 13

1. Określenia / 13

2. Prace eksploatacyjne i pomocnicze / 13

3. Zasady uzyskiwania uprawnień kwalifikacyjnych / 15

4. Dokumentacja techniczna urządzeń elektroenergetycznych / 16

5. Przyjęcie urządzeń elektroenergetycznych do eksploatacji / 18

6. Ocena stanu technicznego urządzeń / 18

II. BUDOWA I EKSPLOATACJA URZĄDZEŃ, INSTALACJI I SIECI ELEKTROENERGETYCZNYCH / 22

1. Urządzenia prądotwórcze, przyłączone do krajowej sieci elektroenergetycznej, bez względu na wysokość napięcia znamionowego / 22
   1.1. Sposoby zabezpieczenia generatorów / 24
   1.2. Dokumentacja techniczna / 26
   1.3. Uruchomienie generatora synchronicznego / 26
   1.4. Eksploatacja generatorów / 27
   1.5. Odłączenie od sieci i zatrzymanie generatora / 33

2. Instalacje i urządzenia o napięciu do 1 kV / 37
   2.1. Wiadomości podstawowe / 37
   2.2. Podział instalacji elektrycznych / 37
   2.3. Systemy instalacji elektrycznych / 38
   2.4. Wymienialność instalacji elektrycznych / 47
   2.5. Wymagania dla instalacji elektrycznych w budynkach / 47
   2.6. Instalacje elektryczne w budynkach mieszkalnych / 48
   2.7. Budowa instalacji elektrycznych w budynkach mieszkalnych / 49
   2.8. Instalacje przemysłowe niskiego napięcia / 58
   2.9. Eksploatacja instalacji elektrycznych / 59
   2.10. Organizacja bezpiecznej pracy przy eksploatacji instalacji elektrycznych / 63

3. Instalacje piorunochronne / 68
   3.1. Wymagania ogólne / 68
   3.2. Ochrona zewnętrzna / 69
   3.3. Ochrona wewnętrzna / 76
   3.4. Informacje techniczne / 80

4. Sieci, urządzenia, instalacje o napięciu nominalnym do 1 kV oraz wyższym od 1 kV / 86
   4.1. Elektroenergetyczne linie napowietrzne / 86
   4.2. Elektroenergetyczne linie kablowe / 110
   4.3. Stacje elektroenergetyczne / 122
   4.4. Transformatory / 131
   4.5. Elektroenergetyczne urządzenia napędowe i przetwornice / 138
   4.6. Baterie akumulatorów i urządzenia prostownikowe / 150

5. Zespoły prądotwórcze o mocy powyżej 50 kW / 157
   5.1. Rodzaje i wykonanie zespołów prądotwórczych / 157
   5.2. Eksploatacja zespołów prądotwórczych / 158
   5.3. Zespoły prądotwórcze przewoźne / 162
   5.4. Zasady obsługi (konserwacji) zespołów prądotwórczych / 163

6. Urządzenia elektrotermiczne / 168
   6.1. Rodzaje i budowa urządzeń elektrotermicznych / 168
   6.2. Eksploatacja urządzeń elektrotermicznych / 170

7. Urządzenia do elektrolizy / 174
   7.1. Zasada działania i budowa urządzeń do elektrolizy / 174
   7.2. Warunki bezpiecznej pracy i eksploatacja urządzeń do elektrolizy / 174

8. Sieci elektrycznego oświetlenia ulicznego / 179
   8.1. Wykonanie sieci oświetlenia ulicznego / 179
   8.2. Eksploatacja sieci elektrycznego oświetlenia ulicznego / 181

9. Elektryczna sieć trakcyjna / 184
   9.1. Budowa i wykonanie sieci trakcyjnej / 184
   9.2. Eksploatacja sieci trakcyjnej / 185
   9.3. Prądy błądzące i ochrona urządzeń podziemnych / 189

10. Aparatura kontrolno-pomiarowa, urządzenia i instalacje automatycznej regulacji, sterowania i zabezpieczeń urządzeń i instalacji wymienionych w punktach od II-1 do II-9 (AKPiA) / 192
    10.1. Urządzenia elektryczne do pomiaru i regulacji automatycznej / 192
    10.2. Montaż zestawów automatyki przemysłowej / 193
    10.3. Przyłączanie aparatów i sprzętu / 193
    10.4. Podłączanie aparatury i sprzętu zabudowanych na oddzielnych konstrukcjach wsporczych / 194
    10.5. Instalacje tras obwodów elektrycznych / 194
    10.6. Eksploatacja instalacji i urządzeń AKPiA / 196
    10.7. Warunki montażu czujników dla układów pomiarowych i regulacyjnych / 200

III. PRACE KONTROLNO-POMIAROWE / 208

1. Prace pomiarowe przy instalacjach i urządzeniach elektrycznych / 208
   1.1. Wymagania ogólne / 208
   1.2. Sprawdzenie odbiorcze. Oględziny / 210
   1.3. Badania / 211
   1.4. Sprawdzenie ciągłości przewodów ochronnych / 212
   1.5. Pomiar rezystancji izolacji instalacji elektrycznej / 213
   1.6. Sprawdzenie ochrony przez oddzielenie od siebie obwodów (separacja elektryczna) / 213
   1.7. Pomiar rezystancji izolacji ścian i podłóg / 213
   1.8. Pomiar rezystancji izolacji kabla / 214
   1.9. Kable na napięcia znamionowe do 1 kV / 214
   1.10. Kable na napięcia znamionowe ponad 1 kV / 215
   1.11. Pomiar rezystancji uziemienia / 215
   1.12. Pomiar rezystancji uziemienia metodą techniczną / 215
   1.13. Pomiar rezystancji uziemienia metodą kompensacyjną / 216
   1.14. Pomiar rezystywności gruntu / 216
   1.15. Pomiar prądów upływowych / 217
   1.16. Sprawdzenie polaryzacji / 217
   1.17. Sprawdzenie samoczynnego wyłączenia zasilania / 217
   1.18. Sprawdzenie działania urządzeń ochronnych różnicowoprądowych / 219
   1.19. Sprawdzenie połączeń wyrównawczych / 222
   1.20. Badanie spadków napięcia / 222
   1.21. Badanie funkcjonalności / 222
   1.22. Sprawdzenie wytrzymałości elektrycznej / 222

2. Wykonywanie pomiarów eksploatacyjnych przy urządzeniach elektroenergetycznych o napięciu znamionowym do 1 kV i powyżej 1 kV / 235
   2.1. Przepisy / 235
   2.2. Wykonywanie pomiarów eksploatacyjnych dla elektrycznych urządzeń napędowych / 235
   2.3. Wykonywanie pomiarów eksploatacyjnych dla baterii kondensatorów energetycznych / 239
   2.4. Wykonywanie pomiarów eksploatacyjnych dla transformatorów energetycznych / 241
   2.5. Wykonywanie pomiarów eksploatacyjnych dla elektroenergetycznych linii kablowych / 244

3. Wykonywanie pomiarów eksploatacyjnych dla prądnic synchronicznych o napięciu powyżej 1 kV / 248
   3.1. Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń stojana prądnicy zespołu prądotwórczego / 248
   3.2. Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń wzbudzenia prądnicy wzbudzonej / 249
   3.3. Pomiar rezystancji izolacji uzwojeń wzbudzenia prądnicy niewzbudzonej / 249

4. Zakresy, metody i terminy wykonywania badań / 252
   4.1. Budynki mieszkalne oraz użyteczności publicznej / 252
   4.2. Zakłady przemysłowe / 254
   4.3. Pomieszczenia zagrożone wybuchem / 257
   4.4. Urządzenia rozdzielcze / 259
   4.5. Stacje elektroenergetyczne / 260
   4.6. Baterie kondensatorów o napięciu do 1 kV / 261
   4.7. Transformatory / 263
   4.8. Narzędzia ręczne o napędzie elektrycznym i elektryczne urządzenia ruchome / 264

5. Zasady wykonywania i eksploatacji rozliczeniowych układów pomiarowych / 271
   5.1. Wymagania ogólne / 271
   5.2. Tablice licznikowe / 272
   5.3. Liczniki / 273
   5.4. Przekładniki prądowe i napięciowe / 273
   5.5. Układy pomiarowe pośrednie i półpośrednie / 274
   5.6. Układy pomiarowe bezpośrednie / 275
   5.7. Układ kontrolny obecności napięcia / 275
   5.8. Układ Samoczynnego Załączania Rezerwy / 275
   5.9. Zespoły prądotwórcze / 276
   5.10. Uzgadnianie i zatwierdzanie dokumentacji projektowej / 276

IV. OCHRONA PRZECIWPORAŻENIOWA W URZĄDZENIACH, INSTALACJACH I SIECIACH ELEKTRYCZNYCH / 280

1. Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym w urządzeniach elektroenergetycznych do 1 kV / 280
   1.1. Ochrona przed dotykiem bezpośrednim / 297
   1.2. Ochrona przy uszkodzeniu (przed dotykiem pośrednim) / 299
   1.3. Ochrona przez zastosowanie samoczynnego wyłączenia zasilania / 299
   1.4. Ochrona przez zastosowanie urządzeń II klasy ochronności / 311
   1.5. Ochrona przez zastosowanie izolowania stanowiska / 312
   1.6. Ochrona przez zastosowanie separacji elektrycznej / 313
   1.7. Ochrona przez zastosowanie nieuziemionych połączeń wyrównawczych miejscowych / 314
   1.8. Ochrona strefowa w pomieszczeniach wyposażonych w wannę lub prysznic / 315

2. Ochrona przed porażeniem prądem elektrycznym w urządzeniach elektroenergetycznych o napięciu powyżej 1 kV / 322
   2.1. Sieć elektroenergetyczna wysokiego napięcia jako źródło zagrożenia porażeniowego / 322
   2.2. Ochrona przed dotykiem bezpośrednim / 323
   2.3. Środki ochrony przed dotykiem pośrednim (przy uszkodzeniu) / 329
   2.4. Łączenie uziemień urządzeń wysokiego i niskiego napięcia / 334
   2.5. Wymagania dla uziemień obiektów elektroenergetycznych wysokiego napięcia / 336
   2.6. Wymagania szczegółowe dotyczące uziemienia wybranych elementów stacji / 338
   2.7. Parametry elektryczne typowych rozwiązań technicznych stanowisk izolacyjnych i powłok elektroizolacyjnych / 339

3. Ochrona przeciwporażeniowa w obwodach prądu stałego / 343
   3.1. Wymagania ogólne / 343
   3.2. Układy sieci prądu stałego / 345
   3.3. Zagrożenia korozyjne w obwodach prądu stałego / 346
   3.4. Zalecane środki ochrony przeciwporażeniowej / 347

V. OCHRONA PRZECIWPOŻAROWA W URZĄDZENIACH, INSTALACJACH I SIECIACH ELEKTROENERGETYCZNYCH / 350

VI. SPOSOBY UDZIELANIA PIERWSZEJ POMOCY OSOBOM PORAŻONYM PRĄDEM ELEKTRYCZNYM I POPARZONYM / 359

1. Działanie prądu elektrycznego na organizm człowieka / 359

2. Uwalnianie porażonego spod działania prądu elektrycznego o napięciu do 1 kV / 360

3. Uwalnianie porażonego spod działania prądu elektrycznego o napięciu powyżej 1 kV / 363

4. Czynności po uwolnieniu porażonego spod działania prądu elektrycznego / 363
   4.1. Sztuczne oddychanie / 366
   4.2. Pośredni masaż serca / 369
   4.3. Pierwsza pomoc przedlekarska przy innych obrażeniach ciała / 371

VII. ORGANIZACJA BEZPIECZNEJ PRACY PRZY EKSPLOATACJI URZĄDZEŃ, INSTALACJI I SIECI ELEKTROENERGETYCZNYCH / 374

1. Zasady organizacji pracy / 374

2. Bezpieczeństwo wykonywania prac przy urządzeniach elektrycznych / 380

3. Organizacja prac pod napięciem – PPN / 384

4. Etapy prac pod napięciem – PPN / 385

5. Sprzęt ochronny i narzędzia pracy / 387

6. Bezpieczeństwo i higiena pracy / 397

VIII. INSTALACJE ELEKTRYCZNE W OBIEKTACH ZAGROŻONYCH WYBUCHEM I POŻAREM / 406

1. Wymagania ogólne / 406

2. Podział urządzeń przeciwwybuchowych / 407

3. Strefy zagrożenia wybuchem / 408

4. Dobór urządzeń elektrycznych w strefach zagrożonych wybuchem / 410

5. Instalowanie urządzeń w strefach zagrożonych wybuchem / 412

6. Eksploatacja urządzeń w strefach zagrożonych wybuchem / 415
   6.1. Oględziny / 415
   6.2. Przeglądy / 416
   6.3. Konserwacja i naprawy / 418

IX. INSTALACJE ELEKTRYCZNE NA TERENIE BUDOWY / 423

1. Zasilanie w energię elektryczną terenu budowy / 423

2. Zalecany system ochrony przeciwporażeniowej do stosowania na terenie budowy / 424

3. Eksploatacja instalacji i urządzeń elektrycznych na terenie budowy / 427

X. WARUNKI TECHNICZNE, JAKIM POWINNY ODPOWIADAĆ BUDYNKI I ICH USYTUOWANIE / 432

XI. RACJONALNA GOSPODARKA ELEKTROENERGETYCZNA / 439

XII. URZĄDZENIA ENERGOELEKTRONICZNE / 442

XIII. INSTALACJE ELEKTRYCZNE FUNKCJONUJĄCE W WARUNKACH POŻARU / 446

1. Wymagania podstawowe / 446

2. Przeciwpożarowy wyłącznik prądu / 447

3. Odbiory, próby i badania w instalacjach elektrycznych funkcjonujących w warunkach pożaru / 448

4. Eksploatacja / 449

XIV. INSTALACJE I URZĄDZENIA ELEKTRYCZNE W BUDYNKACH ZAKŁADÓW OPIEKI ZDROWOTNEJ / 452

1. Wymagania podstawowe / 452

2. Klasyfikacja pomieszczeń użytkowanych medycznie / 453

3. Wymagania dla instalacji elektrycznych w budynkach zakładów opieki zdrowotnej / 453

4. Ochrona przeciwporażeniowa w pomieszczeniach medycznych grup 0, 1 i 2 / 455

5. Elektryczność statyczna / 457

6. Eksploatacja – kontrola i konserwacja / 458

7. Klasyfikacja urządzeń elektromedycznych pod względem klas ochronności oraz typy ochrony części aplikacyjnych / 459

XV. INSTALACJE FOTOWOLTAICZNE W BUDOWNICTWIE MIESZKANIOWYM / 462

1. Budowa / 462

2. Eksploatacja instalacji fotowoltaicznej PV / 464

XVI. OŚWIETLENIE ELEKTRYCZNE / 467

1. Informacje podstawowe / 467

2. Eksploatacja urządzeń oświetlenia elektrycznego / 471

XVII. ZADANIA SŁUŻB EKSPLOATACYJNYCH – PODSTAWY BHP W ELEKTROENERGETYCE / 474

1. Zadania osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, sieci, instalacji elektrycznych na stanowisku eksploatacji „E” oraz stanowisku dozoru „D” / 474

2. Prace pomocnicze przy urządzeniach elektroenergetycznych / 478

3. Ogólna instrukcja bezpieczeństwa i higieny pracy dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, sieci i instalacji elektrycznych w miejscu pracy / 479

XVIII. PRZEMYSŁOWE MAGAZYNY ENERGII / 485

XIX. BUDOWA I INSTALACJA STACJI ŁADOWANIA (ŁADOWAREK) DO SAMOCHODÓW ELEKTRYCZNYCH / 495

XX. WYKAZ PODSTAWOWYCH PRZEPISÓW OBOWIĄZUJĄCYCH PRZY EKSPLOATACJI I DOZORZE SIECI, INSTALACJI I URZĄDZEŃ ELEKTRYCZNYCH / 507

1. Ustawy / 507

2. Rozporządzenia / 508

3. Normy / 511

4. Literatura / 536

WYBRANE TERMINY I DEFINICJE / 538
WZORY ŚWIADECTWA KWALIFIKACYJNEGO – GRUPA E I D, ZAŁĄCZNIKI / 550
OZNACZENIA POLSKIE I ANGIELSKIE, SKRÓTY / 556