Opcje przeglądania
Wydawca
-
AGH
(8)
-
AgroHorti Media
(4)
-
Akademia Marynarki Wojennej
(2)
-
Akademia Pożarnicza
(12)
-
ALMA-PRESS
(2)
-
ARKADY
(2)
-
Athenasoft Sp. z o.o.
(4)
-
BISTYP
(2)
-
CAS
(5)
-
CeDeWu
(1)
-
DAFA Stowarzyszenie Wykonawców Dachów Płaskich i Fasad
(1)
-
DIFIN
(4)
-
Dolnośląskie Wydawnictwo Edukacyjne
(4)
-
Dom Wydawniczy Medium
(1)
-
EDUCATERRA
(1)
-
Elamed
(1)
-
ELIPSA Dom Wydawniczy
(1)
-
Exit
(1)
-
FIDIC
(1)
-
GRUPA IMAGE
(1)
-
Grupa Medium
(7)
-
HELION
(2)
-
IBDIM
(2)
-
Instytut Techniki Budowlanej
(11)
-
ITSTART
(1)
-
KOPRINET
(1)
-
LIWONA
(3)
-
ŁOIIB
(1)
-
ODDK
(8)
-
Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej
(22)
-
Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej
(2)
-
ONEPRESS
(1)
-
ORGBUD
(33)
-
POLCEN Spółka z o.o.
(5)
-
POLIHYMNIA
(1)
-
Politechnika Częstochowska
(6)
-
Politechnika Gdańska
(3)
-
Politechnika Koszalińska
(5)
-
Politechnika Krakowska
(2)
-
Politechnika Lubelska
(3)
-
Politechnika Łódzka
(2)
-
Politechnika Poznańska
(8)
-
Politechnika Rzeszowska
(1)
-
Politechnika Śląska
(6)
-
Politechnika Wrocławska
(6)
-
Polska Księgarnia
(10)
-
Polski Cement
(2)
-
PRESSCOM
(1)
-
PROMOCJA
(25)
-
PWE
(4)
-
PWE-Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne
(3)
-
SGGW
(7)
-
Stowarzyszenie Producentów Cementu
(1)
-
UMCS
(2)
-
Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu
(1)
-
Uniwersytet Zielonogórski
(3)
-
UWM
(2)
-
WACETOB
(1)
-
WIEDZA I PRAKTYKA
(1)
-
Wolters Kluwer
(11)
-
Wydawnictwo Legis
(3)
-
Wydawnictwo Naukowe PWN
(18)
-
Wydawnictwo Naukowe UMK
(4)
-
Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego
(1)
-
Wydawnictwo Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie
(1)
-
Zwierciadło
(1)
Cena
-
od
do
Sztuczna inteligencja a RODO – wyzwania prawne i praktyczne
Rok wydania: 2026
ISBN: 978-83-67236-79-9
Liczba stron: 388
Okładka: twarda
Sztuczna inteligencja stała się nieodłącznym elementem naszej rzeczywistości. Zmienia sposób pracy, komunikacji i funkcjonowania instytucji. Wraz z jej rozwojem pojawiają się jednak pytania o ochronę danych osobowych, ich bezpieczeństwo i granice dopuszczalnego wykorzystania.
Publikacja składa się z piętnastu rozdziałów, w których krok po kroku analizowane są wyzwania na styku AI Act i rodo. Autorzy, doświadczeni prawnicy i specjaliści w zakresie ochrony danych wskazują, jak przepisy regulujące sztuczną inteligencję współgrają z europejskimi standardami ochrony danych osobowych.
W książce czytelnik znajdzie praktyczne informacje dotyczące podstaw i granic przetwarzania danych osobowych w systemach AI, odpowiedzialności podmiotów w ekosystemach sztucznej inteligencji oraz zagadnienia związane z wykorzystaniem AI w ochronie zdrowia. Omówione zostały prawa osób, których dane dotyczą, obowiązki informacyjne, które należy spełnić przy trenowaniu modeli, a także wybrane zakazane praktyki i zagrożenia związane z systemami rozpoznawania emocji, deepfake czy deepnude.
Opracowanie łączy rzetelną analizę prawną z konkretnymi przykładami, stanowiąc wsparcie dla prawników, inspektorów ochrony danych, twórców systemów AI oraz wszystkich, którzy chcą korzystać z narzędzi cyfrowych w sposób świadomy i zgodny z prawem.
Wstęp
Rozdział 1. RODO i AI Act – przegląd zagadnień na styku współstosowanych regulacji
Marlena Sakowska-Baryła
Rozdział 2. Podstawy prawne przetwarzania danych osobowych w systemach sztucznej inteligencji
Patrycja Kozik
Rozdział 3. Role podmiotowe i podział odpowiedzialności za dane osobowe w ekosystemach AI – między RODO a AI Act
Paweł Tobiczyk
Rozdział 4. Prawnie uzasadniony interes przy przetwarzaniu danych osobowych w związku z rozwojem i wdrażaniem modeli lub systemów AI – perspektywa EROD i organów unijnych Wojciech Lamik
Rozdział 5. Konsekwencje niezgodnego z prawem przetwarzania danych osobowych w fazie rozwoju modelu AI – wnioski z opinii EROD 28/2024
Iga Małobęcka-Szwast
Rozdział 6. Anonimizacja danych osobowych w kontekście sztucznej inteligencji
Mateusz Borkiewicz
Rozdział 7. Nieakceptowalne ryzyko w AI Act. Przegląd wybranych zakazanych praktyk w zakresie AI
Sandra Słowik
Rozdział 8. Zakaz wykorzystywania systemów rozpoznawania emocji w miejscu pracy w świetle AI Act
Sandra Słowik
Rozdział 9. Prawa podmiotu danych w dobie AI
Tomasz Cygan
Rozdział 10. Spełnianie obowiązku informacyjnego w związku z trenowaniem modeli AI w oparciu o dane osobowe
Wojciech Lamik
Rozdział 11. Ryzyka dla ochrony danych osobowych wynikające ze stosowania systemów opartych na sztucznej inteligencji
Michał Krzysztofek
Rozdział 12. Wpływ modeli dystrybucyjnych systemów sztucznej inteligencji na poziom ryzyka Szczepan Watras
Rozdział 13. Deepnude i deeporn jako nowe zagrożenie dla prywatności jednostki: granice ochrony prawnej w dobie syntetycznej tożsamości
Dominika Kuźnicka-Błaszkowska
Rozdział 14. Regulacje prawne dotyczące sztucznej inteligencji w Chinach: stan aktualny i kierunki rozwoju
Mariusz Krzysztofek
Rozdział 15. AI a prawa pacjenta – wybrane zagadnienia praktyczne
Sebastian Bohuszewicz
Bibliografia
Dostępność: średnia ilość
Wysyłka w: 4 dni
Wybuchy w przemyśle Teoria, eksperymenty, modelowanie i tłumienie
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Wstęp do astrofizyki
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Controlling kosztów i rachunkowość zarządcza
- Autor: Świderska Gertruda Krystyna redakcja naukowa
- Wydawca: Difin/MAC Consulting
- ISBN: 978-83-8270-482-2
- Data wydania: 2025
- Liczba stron/format: 684/B5
- Oprawa: miękka
Opracowanie jest nową, znacznie rozszerzoną i wzbogaconą wersją pozycji Controlling kosztów i rachunkowość zarządcza, która znajduje się na rynku od 2010 roku i cieszy się dużym zainteresowaniem. Treść książki pozwala uświadomić zarządzającym, jakie informacje mogą uzyskać z nowoczesnego controllingu kosztów i rachunkowości zarządczej oraz w jaki sposób informacje te mogą wykorzystać przy planowaniu, podejmowaniu decyzji i kontroli osiągniętych rezultatów. Na podkreślenie zasługują rozdziały poświęcone kosztom, począwszy od tradycyjnego rachunku kosztów dostarczającego dane do sporządzenia sprawozdania finansowego, poprzez rachunek kosztów zmiennych, do nowoczesnego controllingu kosztów w organizacjach charakteryzujących się zróżnicowanym portfelem produktów, szeroką i zróżnicowaną bazą klientów, skomplikowanymi procesami oraz wysokim udziałem kosztów pośrednich.
Do walorów opracowania należy zaliczyć podjęcie takich kwestii jak:
- optymalizacja niewykorzystanego potencjału jako narzędzia podnoszenia rentowności;
- rola rachunkowości zarządczej w procesie pomiaru i komunikowania wyników działalności, w tym balanced scorecard;
- istota i rola ośrodków kosztów, przychodów, rentowności i inwestycji oraz rola cen wewnętrznych w zarządzaniu kosztami i ocenie efektywności ośrodków odpowiedzialności;
- koncepcja budżetu wiodącego oraz ograniczenia tradycyjnego budżetowania i budżetowanie z wykorzystaniem rachunku kosztów działań;
- prezentacja założeń sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i omówienie wybranych mierników z zakresu zrównoważonego rozwoju, których źródłem jest rachunkowość zarządcza;
- próba zbudowania systemu pomiaru zasobów środowiskowych i ich kosztów oraz zwrócenie uwagi na konieczność uwzględnienia tych kosztów w cenach wyrobów i usług.
Prezentowana problematyka jest ujęta w sposób kompleksowy i uporządkowany – od podstaw do najnowszych rozwiązań, z dużą liczbą praktycznych przykładów.
Spis treści:
Wstęp
Rozdział 1. Rachunkowość zarządcza i rachunek kosztów w systemie informacyjnym przedsiębiorstwa
Gertruda Krystyna Świderska
Wprowadzenie
1.1. Rozwój rachunku kosztów i rachunkowości zarządczej
1.2. Cel, istota i zakres rachunkowości zarządczej
1.3. Controlling a rachunkowość zarządcza
1.4. Miejsce rachunku kosztów w systemie informacyjnym przedsiębiorstwa
1.5. Nowoczesny system zarządzania kosztami (controlling kosztów)
1.5.1. Koszty jako efekt celowego wykorzystania zasobów
1.5.2. Obiekty kosztów
1.5.3. System zarządzania (controlling kosztów)
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 2. Pomiar i prezentacja informacji o kosztach w sprawozdaniu finansowym
Małgorzata Krysik, Marcin Pielaszek
Wprowadzenie
2.1. Prezentacja i ewidencja kosztów dla celów sprawozdawczości zewnętrznej
2.1.1. Prezentacja informacji o kosztach w sprawozdaniu finansowym
2.1.2. Cele sprawozdawczego rachunku kosztów
2.1.3. Pomiar i rejestracja kosztów w układzie rodzajowym
2.1.4. Funkcjonalna (podmiotowa) struktura organizacyjna przedsiębiorstwa w rozwiązaniach ewidencyjnych rachunku kosztów
2.1.5. Pomiar i rejestracja kosztów w układzie rodzajowo-kalkulacyjnym
2.2. Kalkulacja kosztów produktów w tradycyjnym, sprawozdawczym rachunku kosztów
2.2.1. Cele i obiekty kalkulacji w sprawozdawczym rachunku kosztów
2.2.2. Wpływ organizacji produkcji na wybór metody kalkulacji0
2.2.3. Rodzaje i metody kalkulacji stosowane w sprawozdawczym rachunku kosztów
2.2.4. Kalkulacja podziałowa i jej odmiany
2.2.5. Kalkulacja doliczeniowa i jej odmiany
2.3. Koszty niewykorzystanych zdolności produkcyjnych
2.3.1. Stałe i zmienne koszty pośrednie produkcji
2.3.2. Normalne zdolności produkcyjne
2.3.3. Kalkulacja kosztów wytworzenia produktów przy niepełnym wykorzystaniu zdolności produkcyjnych
2.4. Działalność pomocnicza
2.4.1. Rozliczenie kosztów wydziałów pomocniczych
2.4.2. Kalkulacja kosztów świadczeń działalności pomocniczej
2.4.3. Metody rozliczania świadczeń działalności pomocniczej
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 3. Koszty w problemowych rachunkach decyzyjnych
Gertruda Krystyna Świderska, Monika Raulinajtys-Grzybek
Wprowadzenie
3.1. Proces podejmowania decyzji
3.2. Podstawowe pojęcia w problemowym rachunku kosztów
3.3. Zastosowanie problemowych rachunków decyzyjnych
3.3.1. Decyzja „wytworzyć czy kupić”
3.3.2. Decyzja „utrzymanie czy zaprzestanie produkcji”
3.3.3. Decyzja „przetwarzanie czy sprzedaż produktów”
3.3.4. Realizacja specjalnego zamówienia
3.3.5. Optymalizacja decyzji w warunkach ograniczonych zasobów
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 4. Rachunek kosztów zmiennych
Marcin Pielaszek
Wprowadzenie
4.1. Rachunek kosztów zmiennych
4.1.1. Zachowanie się kosztów pod wpływem zmian w poziomie aktywności. Koszty stałe i zmienne
4.1.2. Czynniki mające wpływ na zachowanie się kosztów
4.2. Wykorzystanie koncepcji rachunku kosztów zmiennych do wyceny zapasów i ustalania wyniku na sprzedaży
4.3. Metody wyodrębniania kosztów stałych i zmiennych
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 5. Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych do pomiaru efektywności oraz podejmowania decyzji w krótkim okresie
Marcin Pielaszek
Wprowadzenie
5.1. Analiza: koszty – rozmiary produkcji – zysk
5.1.1. Podstawowe założenia analizy: koszty – rozmiary produkcji – zysk
5.1.2. Analiza wrażliwości przy niezmienionych kosztach stałych. Wskaźnik (współczynnik) marży na pokrycie (WMNP)
5.1.3. Punkt krytyczny
5.1.4. Marża bezpieczeństwa
5.1.5. Uwzględnienie w analizie KRPZ planowanego zysku na sprzedaży oraz planowanego zysku ze sprzedaży po opodatkowaniu
5.1.6. Analiza wrażliwości przy zmianach w poziomie kosztów stałych. Dźwignia operacyjna. Stopień dźwigni operacyjnej
5.1.7. Analiza KRPZ przy produkcji wieloasortymentowej
5.2. Podejmowanie decyzji
5.2.1. Uwzględnienie czynników ograniczających przy produkcji wieloasortymentowej
5.2.2. Specjalne decyzje cenowe
5.3. Segmentowy rachunek marż pokrycia
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 6. Rachunek kosztów działań
Gertruda Krystyna Świderska, Monika Raulinajtys-Grzybek
Wprowadzenie
6.1. Przyczyny powstania i rozwoju nowoczesnych rozwiązań rachunku kosztów
6.2. Zdefiniowanie rachunku kosztów działań w wybranych podręcznikach amerykańskich i polskich
6.3. Koncepcja rachunku kosztów działań
6.3.1. Prezentacja koncepcji rachunku kosztów działań przez Kaplana i Coopera
6.3.2. Budowa modelu rachunku kosztów działań
6.3.3. Hierarchiczny model kosztów
Literatura
Podstawowe termin
Rozdział 7. Alternatywne przyczynowo-skutkowe modele rachunku kosztów
Gertruda Krystyna Świderska, Monika Raulinajtys-Grzybek, Paweł Warowny
Wprowadzenie
7.1. Pożądany model rachunku kosztów działań
7.1.1. Podejście zasobowe
7.1.2. Kalkulacja kosztów w pożądanym modelu rachunku kosztów działań
7.2. Rozwój rachunku kosztów działań
7.2.1. Rachunek kosztów działań sterowany czasem (time-driven activity-based costing)
7.2.2. Obiektowy rachunek kosztów
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 8. Szczególne rozwiązania w zakresie gromadzenia, przetwarzania i raportowania informacji o kosztach usług
Marcin Pielaszek
Wprowadzenie
8.1. Specyfika wyceny usług – usługi wystandaryzowane i zindywidualizowane
8.1.1. Wprowadzenie
8.1.2. Gromadzenie informacji o kosztach oraz wycena kosztów usług w firmach realizujących usługi powtarzalne
8.1.3. Gromadzenie informacji o kosztach oraz wycena kosztów usług w firmach realizujących usługi zindywidualizowane
8.2. Specyfika rozliczania przychodów i kosztów usług krótkoterminowych i długoterminowych
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 9. Wykorzystanie informacji o kosztach w zarządzaniu rentownością produktów i klientów
Paweł Warowny
Wprowadzenie
9.1. Model ustalenia kosztów obiektów w procesie zarządzania rentownością
9.2. Rola rachunku kosztów w dostarczeniu prawidłowej informacji do zarządzania rentownością portfela produktów
9.2.1. Wykorzystanie informacji z rachunku kosztów działań do zarządzania rentownością produktów
9.2.2. Znaczenie hierarchii kosztów produktów w prawidłowym podejmowaniu decyzji kształtujących rentowność
9.3. Kształtowanie rentowności portfela klientów, kanałów dystrybucji oraz rynków
9.3.1. Wykorzystanie informacji z rachunku kosztów działań do zarządzania rentownością klientów, kanałów dystrybucji i rynków
9.3.2. Znaczenie hierarchii kosztów klienta w prawidłowym podejmowaniu decyzji kształtujących rentowność
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 10. Wykorzystanie informacji o kosztach na potrzeby optymalizacji kosztów w łańcuchu wartości
Monika Raulinajtys-Grzybek, Paweł Warowny
Wprowadzenie
10.1. Zarządzanie zasobami oraz działaniami w przedsiębiorstwie
10.1.1. Zarządzanie zasobami
10.1.2. Działania dodające wartość dla klienta i niedodające jej
10.1.3. Analiza czynników kosztotwórczych
10.2. Zarządzanie kosztami jakości
10.3. Zarządzanie kosztami dostawców
10.4. Alternatywne podejścia do zarządzania efektywnością w łańcuchu wartości
10.4.1. Optymalizacja przy wykorzystaniu teorii ograniczeń
10.4.2. Szczupłe zarządzanie i szczupła rachunkowość (lean accounting)
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 11. Optymalizacja niewykorzystanego potencjału jako podstawowe narzędzie do podnoszenia rentowności w okresach kryzysu
Paweł Warowny
Wprowadzenie
11.1. Przyczyny powstawania niewykorzystanego potencjału w przedsiębiorstwach
11.2. Koszt niewykorzystanego potencjału w kalkulacji kosztów wyrobów i usług
11.3. Identyfikacja niewykorzystanego potencjału
11.4. Zarządzanie niewykorzystanym potencjałem
11.4.1. Wpływ optymalizacji operacyjnej na wysokość kosztów zasobów zaangażowanych
11.4.2. Klasyfikacja niewykorzystanego potencjału
11.4.3. Przypisanie odpowiedzialności za niewykorzystany potencjał w przedsiębiorstwie
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 12. Zarządzanie kosztami nowych produktów i technologii
Marcin Pielaszek, Paweł Warowny
Wprowadzenie
12.1. Rachunek kosztów docelowych
12.1.1. Ustalanie kosztu docelowego
12.1.2. Ustalenie kosztu możliwego do osiągnięcia
12.2. Metody wspierające osiąganie kosztu docelowego
12.2.1. Analiza kosztów łańcucha wartości nowego produktu
12.2.2. Analiza wartości produktu
12.2.3. Kaizen costing
12.2.4. Proces projektowania produktów zmierzający do łatwiejszego produkowania i obsługi posprzedażnej
12.2.5. Strategia wspólnych platform produktów
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 13. Wykorzystanie informacji o przychodach w zarządzaniu rentownością
Paweł Warowny
Wprowadzenie
13.1. Zakres informacji o przychodach w zarządzaniu rentownością
13.2. Znaczenie właściwego raportowania informacji o przychodach
13.2.1. Raportowanie informacji o wartościowej i ilościowej sprzedaży wyrobów i usług jako podstawa do prawidłowej analizy przychodów
13.2.2. Raportowanie informacji o przychodach na potrzeby oceny ośrodków rentowności
13.2.3. Szczegółowość informacji w raportowaniu przychodów
13.3. Informacje o przychodach, jakie jest w stanie dostarczyć raportowanie na potrzeby sprawozdawczości finansowej
13.3.1. Najczęstsze błędy w kalkulacji rentowności wynikające z bezpośredniego wykorzystania informacji o przychodach zarejestrowanych w systemie finansowo-księgowym
13.4. Informacje o przychodach, jakie jest w stanie dostarczyć rachunkowość zarządcza
13.4.1. Cena cennikowa w rachunkowości zarządczej jako podstawa do budowy modelu rentowności przedsiębiorstwa
13.4.2. Cena realizacji jako prawidłowa podstawa do wyliczenia marży
13.5. Znaczenie oraz wykorzystanie informacji o przychodach i kosztach według segmentów działalności
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 14. Balanced scorecard
Marcin Pielaszek, Paweł Warowny
Wprowadzenie
14.1. Balanced scorecard – sformalizowany sposób wdrożenia strategii przedsiębiorstwa
14.1.1. Balanced scorecard – brakujące narzędzie procesu zarządzania strategicznego
14.1.2. Proces przełożenia strategii na działanie przy wykorzystaniu balanced scorecard
14.2. Budowa balanced scorecard
14.2.1. Perspektywa finansowa
14.2.2. Perspektywa klienta
14.2.3. Perspektywa procesów wewnętrznych
14.2.4. Perspektywa uczenia się i wzrostu
14.2.5. Podstawowe zasady budowy balanced scorecard
14.3. BSC jako system zarządzania strategią
14.3.1. Cykl zarządzania strategią przy wykorzystaniu balanced scorecard
14.4. Wdrażanie balanced scorecard
14.4.1. Klarowanie strategii
14.4.2. Wypracowanie celów strategicznych
14.4.3. Budowanie związków przyczynowo-skutkowych
14.4.4. Wybór miar oraz określenie ich wartości obecnych i docelowych
14.4.5. Opracowanie inicjatyw strategicznych
14.4.6. Uruchomienie balanced scorecard
14.4.7. Sformalizowany proces realizacji strategii a wyniki przedsiębiorstw
14.5. Balanced scorecard jako narzędzie realizacji strategii społecznej odpowiedzialności biznesu
14.6. Balanced scorecard w organizacjach sektora publicznego oraz non profit
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 15. Budżety jako instrument zarządzania
Mariusz Karwowski, Małgorzata Krysik, Paweł Warowny
Wprowadzenie
15.1. Istota ośrodków odpowiedzialności i pomiar efektów ich działalności
15.1.1. Kontrola zarządzania w organizacjach zdecentralizowanych
15.1.1.1. Rachunkowość według ośrodków odpowiedzialności
15.1.1.2. Ośrodki odpowiedzialności
15.1.2. Ośrodki kosztów
15.1.2.1. Koszty kontrolowane i koszty niekontrolowane
15.1.2.2. Ośrodki kosztów standardowych
15.1.2.3. Ośrodki kosztów dyskrecjonalnych
15.1.3. Ośrodki przychodów
15.1.4. Ośrodki rentowności
15.1.5. Ceny wewnętrzne
15.1.5.1. Poziom cen wewnętrznych dla transferu z ośrodka kosztów i rentowności
15.1.5.2. Negocjowana cena wewnętrzna a korzyści przedsiębiorstwa
15.1.6. Ośrodki inwestycji
15.1.6.1. Stopa zwrotu z aktywów (ROI)
15.1.6.2. Nadwyżka wyniku na działalności operacyjnej (RI)
15.1.6.3. Ekonomiczna wartość dodana (EVA)
15.2. Budżety – istota i zasady tworzenia
Wprowadzenie
15.2.1. Pojęcie koncepcji zarządzania z wykorzystaniem budżetów
15.2.1.1. Co to jest budżet?
15.2.1.2. Istota kontroli budżetowej
15.2.2. Planowanie strategiczne, taktyczne, operacyjne (budżet)
15.2.3. Proces budżetowania, jego zadania i zasady funkcjonowania
15.2.3.1. Zadania budżetów
15.2.3.2. Etapy procesu budżetowania
15.2.3.3. Rodzaje i źródła standardów w procesie tworzenia budżetu
15.2.4. Budżet wiodący i jego elementy
15.2.5. Metody tworzenia budżetu wiodącego
15.2.5.1. Budżety kroczące
15.2.5.2. Budżety przyrostowe i „od zera”
15.2.5.3. Budżetowanie odgórne i partycypacyjne
15.2.6. Ilustracja budżetu wiodącego (ogólnego)
15.2.6.1. Dane dotyczące sprzedaży
15.2.6.2. Produkcja
15.2.6.3. Informacje dotyczące kosztów produkcji
15.2.6.4. Koszty sprzedaży
15.2.6.5. Koszty ogólnego zarządu
15.2.6.6. Środki pieniężne
15.2.6.7. Działalność inwestycyjna
15.2.6.8. Informacje dotyczące zobowiązań podatkowych
15.2.6.9. Opracowanie budżetu
15.3. Kontrola wykonania budżetu – wykorzystanie rachunku kosztów standardowych
15.3.1. Budżet statyczny – wyjściowy (static budget) i odchylenia od budżetu statycznego (static budget variances)
15.3.2. Budżet elastyczny (flexible budget), odchylenia od budżetu elastycznego (flexible budget variances)
15.3.3. Analiza odchyleń kosztów
15.3.3.1. Odchylenia kosztów materiałów bezpośrednich
15.3.3.2. Odchylenia kosztów robocizny bezpośredniej
15.3.3.3. Odchylenia zmiennych kosztów pośrednich produkcji
15.3.3.4. Odchylenia stałych kosztów pośrednich produkcji
15.3.4. Ujawnianie i rozliczanie odchyleń – odchylenia istotne i nieistotne
15.4. Krytyka tradycyjnego budżetowania jako narzędzia zarządzania w XXI w. i kierunki zmian
15.5. Budżetowanie z wykorzystaniem rachunku kosztów działań
15.5.1. Konstrukcja modelu rachunku kosztów działań na potrzeby budżetowania
15.5.2. Szacowanie standardu zużycia zasobów i działań w modelu rachunku kosztów działań na potrzeby budżetowania
15.5.3. Proces sporządzania budżetu według koncepcji activity based budgeting (ABB) – faza I – tworzenie planu
15.5.4. Atualizacja budżetu według koncepcji activity based budgeting (ABB) na podstawie rzeczywistej wielkości produkcji
15.5.5. Kontrola wykonania budżetu sporządzonego przy wykorzystaniu activity based budgeting (ABB) – faza III
Literatura
Podstawowe terminy
Rozdział 16. Rachunkowość zarządcza jako instrument wspierający zrównoważony rozwój
Gertruda Krystyna Świderska, Mariusz Karwowski
Wprowadzenie
16.1. Rachunkowość zarządcza jako baza dla sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
16.1.1. Sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju
16.1.2. Kalkulacja śladu węglowego
16.1.3. KPI zrównoważonego rozwoju
16.2. Koszty z perspektywy zrównoważonego rozwoju
16.2.1. Zasoby środowiskowe
16.2.2. Ustalanie kosztów wykorzystywanych zasobów środowiskowych
16.2.3. Koszt wytworzenia jako podstawa do wyceny wyrobów
16.2.4. Konsumpcja a kalkulacja kosztów
16.2.5. Koszty zasobów środowiskowych a koszty środowiskowe
Literatura
Podstawowe terminy
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Standardy Realizacji Inwestycji III wydanie (2024)
Drugie wydanie Standardów Realizacji Inwestycji SIDiR – znacznie obszerniejsze i pełniejsze, zawierające 39 standardów ułożonych w logiczny ciąg zgodny z procesem inwestycyjnym. Standardy w żaden sposób nie próbują być prawem lub częścią umowy, choć dobrze by było, by w umowach znajdowały się odniesienia do nich lub by po prostu były włączane jako integralna część umów. Liczymy na to, że Standardy staną się kompendium dla wszystkich, którzy w jakikolwiek sposób odwołują się do zasad „sztuki budowlanej”.
Praca zbiorowa Komisji Standaryzacji ds. Standardów Realizacji Inwestycji pod kierunkiem mgr inż. Michała Skorupskiego.
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Obsługa techniczna i inwestycyjna obiektu. Przegląd, konserwacja i roboty budowlane Dokumentacja techniczno-budowlana
Stan prawny: 1 września 2025 r.
Autorka w przystępny sposób omawia zagadnienia związane z przygotowaniem i realizacją zamierzeń budowlanych przez inwestora w świetle obwiązującego prawa, jak też zagadnienia związane z utrzymaniem obiektów budowlanych przez właścicieli lub zarządców obiektów budowlanych według norm prawa budowlanego, prawa zamówień publicznych, ustawy o ochronie przeciwpożarowej oraz innych ustaw.
W książce przedstawiono szereg obowiązków dla właścicieli i zarządców obiektami budowlanymi, m.in. w zakresie:
- przeglądów technicznych i konserwacji budynku (w tym instalacji i urządzeń) oraz obsługi urządzeń systemu ochrony przeciwpożarowej, urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu oraz urządzeń technicznych podlegających ustawie F-gazowej,
- kontroli stanu technicznego obiektu, w tym kontroli rocznej oraz pięcioletniej i wpisów wyników kontroli do prowadzonej książki obiektu budowlanego,
- prowadzenia dokumentacji techniczno-budowlanej obiektu w okresie jego użytkowania, w tym sposobu prowadzenia książki obiektu budowlanego – papierowej i cyfrowej, z istotnymi wskazówkami w zakresie wpisów do poszczególnych tablic książki,
- zapewnienia niezawodności urządzeń i instalacji systemu ochrony przeciwpożarowej.
Publikacja przeznaczona jest dla inwestorów, uczestników procesu budowlanego oraz właścicieli i zarządców obiektów budowlanych (w tym wspólnot mieszkaniowych) realizujących zamierzenia budowlane (np. remonty, przebudowy, zmiany sposobu użytkowania).
spis treści
| Wykaz skrótów | 9 |
| Wstęp | 13 |
| Rozdział 1 Proces budowlany i obowiązki inwestora | 19 |
| 1.1. Normy dla budowy, przebudowy, rozbudowy i zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego | 19 |
| 1.2. Prawne i społeczno-gospodarcze ograniczenia inwestora | 25 |
| 1.3. Zabudowa działki według prawa i norm techniczno-budowlanych | 30 |
| 1.4. Obowiązki inwestora przy zagospodarowywaniu działki | 53 |
| 1.5. Procedury przed organem administracji budowlanej | 65 |
| 1.5.1. Kierunek zmian Prawa budowlanego | 65 |
| 1.5.2. Pozwolenie na budowę | 67 |
| 1.5.3. Pozwolenie na rozbiórkę | 88 |
| 1.5.4. Pozwolenia dotyczące obiektu zabytkowego | 94 |
| 1.5.5. Zgłoszenie budowy | 101 |
| 1.5.6. Warunki przyłączenia do sieci | 120 |
| 1.6. Rozpoczęcie budowy i obowiązki uczestników procesu budowlanego | 138 |
| 1.7. Obowiązki po zakończeniu budowy | 153 |
| Rozdział 2 Dokumentacja budowy, dokumentacja powykonawcza i książka obiektu budowlanego | 165 |
| 2.1. Dokumentacja budowy i dokumentacja powykonawcza obiektu budowlanego | 165 |
| 2.1.1. Nowe definicje po zmianie Prawa budowlanego | 165 |
| 2.1.2. Obowiązek przekazania dokumentacji budowy obiektu budowlanego | 168 |
| 2.1.3. Obowiązek posiadania i przechowywania dokumentacji | 173 |
| 2.2. Dokumentacja obiektu w okresie jego eksploatacji (użytkowania) | 178 |
| 2.2.1. Dokumentacja budowy i dokumentacja powykonawcza | 179 |
| 2.2.2. Dokumentacja projektowa | 180 |
| 2.2.3. Dokumentacja obiektu zabytkowego | 183 |
| 2.2.4. Dokumentacja urządzeń systemu ochrony przeciwpożarowej obiektu | 186 |
| 2.2.5. Dokumentacja urządzeń dozoru technicznego | 189 |
| 2.2.6. Dokumentacja dotycząca charakterystyki energetycznej budynku a świadectwo charakterystyki energetycznej | 192 |
| 2.3. Prowadzenie książki obiektu budowlanego | 195 |
| 2.3.1. Papierowa książka obiektu budowlanego | 195 |
| 2.3.2. Obowiązek prowadzenia KOB po zmianie prawa | 198 |
| 2.4. Cyfrowa książka obiektu budowlanego, jej założenie oraz prowadzenie | 205 |
| 2.5. Adresat obowiązku prowadzenia dokumentacji techniczno-budowlanej i sankcje karne | 211 |
| 2.6. Odpowiedzialność za dokumentację według orzecznictwa NSA | 212 |
| Rozdział 3 Utrzymanie techniczne obiektów budowlanych według Prawa budowlanego i innych ustaw | 215 |
| 3.1. Użytkowanie i utrzymanie obiektu według Prawa budowlanego | 215 |
| 3.2. Obowiązek zapewnienia niezawodności obiektu | 220 |
| 3.3. Obowiązek zachowania bezpieczeństwa pożarowego obiektu | 223 |
| 3.4. Obowiązek zapewnienia ochrony środowiska | 255 |
| 3.5. Obowiązek utrzymania obiektu zabytkowego | 278 |
| 3.6. Obowiązek poprawy efektywności energetycznej | 298 |
| 3.7. Adaptacja garaży przeznaczonych do parkowania aut zasilanych paliwem alternatywnym | 314 |
| 3.8. Bezpieczeństwo pożarowe w budynkach „starych” | 326 |
| 3.9. Normalizacja a defekty budynku i ich przyczyny | 334 |
| 3.10. Podmiot odpowiedzialny za bezpieczeństwo użytkowania obiektu | 340 |
| Rozdział 4 Przeglądy i konserwacje instalacji i urządzeń, w tym urządzeń systemu ochrony przeciwpożarowej | 347 |
| 4.1. Obowiązkowe przeglądy techniczne i konserwacje budynku, w tym instalacji i urządzeń | 347 |
| 4.2. Specyfika konserwacji elementów budynku | 350 |
| 4.3. Zasady ogólne użytkowania urządzeń i instalacji w budynku | 362 |
| 4.4. Obsługa urządzeń systemu ochrony przeciwpożarowej | 367 |
| 4.5. Obsługa urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu | 371 |
| 4.6. Obsługa urządzeń technicznych podlegających ustawie F-gazowej | 374 |
| Rozdział 5 Okresowe kontrole stanu technicznego obiektu budowlanego według Prawa budowlanego | 381 |
| 5.1. Uwagi wprowadzające | 381 |
| 5.2. Obligatoryjne kontrole stanu technicznego obiektu według Prawa budowlanego | 383 |
| 5.3. Wymagania kwalifikacyjne wobec osób przeprowadzających kontrole stanu technicznego budynków | 390 |
| 5.4. Nowe prawa i obowiązki kontrolującego stan techniczny, umowa z osobą kontrolującą stan techniczny | 393 |
| 5.5. Metodyka inspekcji obiektu i jego otoczenia | 400 |
| 5.6. Zakres kontroli stanu technicznego | 406 |
| 5.6.1. Roczna kontrola stanu technicznego | 406 |
| 5.6.2. Kontrola stanu technicznego przeprowadzana co pięć lat | 445 |
| 5.6.3. Kontrola stanu technicznego obiektu, gdy wystąpi zagrożenie | 453 |
| 5.7. Treść i forma protokołu kontroli | 459 |
| 5.8. Zalecenia pokontrolne, narada pokontrolna, wskazówki kontrolującego | 467 |
| 5.9. Kontrola stanu technicznego obiektu i nakaz organu | 473 |
| 5.10. Wpis wyników kontroli stanu technicznego do KOB | 484 |
| 5.11. Sankcje karne za naruszenie prawa i ich adresat | 490 |
| Rozdział 6 Kontrole stanu technicznego systemu ogrzewania i systemu klimatyzacji w budynkach | 493 |
| 6.1. Uwagi wprowadzające | 493 |
| 6.2. Metodyka i zakres okresowej kontroli systemu ogrzewania i systemu klimatyzacji | 495 |
| 6.3. Wpisy do rejestrów urzędowych | 500 |
| Rozdział 7 Warunki techniczne użytkowania budynków i lokali | 503 |
| 7.1. Budynek na pobyt ludzi a normy | 503 |
| 7.2. Obowiązki właściciela lub zarządcy budynku w zakresie użytkowania | 506 |
| 7.3. Dbałość o budynek i jego części | 509 |
| 7.4. Wymóg użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem | 511 |
| 7.5. Wymóg użytkowania obiektu zgodnie z innymi normami | 520 |
| 7.6. Warunki prawidłowego użytkowania lokalu | 530 |
| 7.7. Obowiązkowe działania w sytuacji zagrożenia | 545 |
| 7.8. Warunki użytkowania instalacji i urządzeń w lokalu | 555 |
| 7.9. Odpowiedzialność i sankcje, w tym wobec użytkownika lokalu | 565 |
| Rozdział 8 Naprawy, remonty, modernizacje, planowanie | 579 |
| 8.1. Uwagi wprowadzające | 579 |
| 8.2. Przegląd pojęć i definicji. Konserwacja, naprawa, remont, ulepszenia | 584 |
| 8.3. Specyfika działań naprawczych | 597 |
| 8.4. Specyfika remontów odtworzeniowych | 613 |
| 8.5. Analiza opłacalności i planowanie działalności remontowej | 629 |
| 8.6. Zamierzenia inwestycyjne w nieruchomości | 644 |
| Rozdział 9 Zlecanie robót budowlanych | 659 |
| 9.1. Zlecanie usług i dostaw według przepisów Kodeksu cywilnego | 659 |
| 9.2. Udzielanie zamówień według Prawa zamówień publicznych | 667 |
| 9.3. Organizacja postępowania u zamawiającego | 686 |
| 9.4. Wybór najkorzystniejszej oferty | 716 |
| 9.5. Cena ofertowa za roboty budowlane według prawa i orzecznictwa | 735 |
| Rozdział 10 Umowy o roboty budowlane | 741 |
| 10.1. Istota, forma i treść umowy o roboty budowlane | 741 |
| 10.2. Umowa o roboty budowlane z generalnym wykonawcą | 761 |
| 10.3. Sposoby zabezpieczenia wykonania umowy o roboty budowlane | 771 |
| 10.4. Klauzule w umowach o roboty budowlane | 792 |
| 10.5. Działanie i współdziałanie stron w toku umowy | 808 |
| 10.6. Odbiory robót i ich rozliczanie, w tym odbiory pogwarancyjne | 825 |
| 10.6.1. Podstawa prawna odbioru robót | 825 |
| 10.6.2. Zgłoszenie do odbioru i odbiór robót | 830 |
| 10.7. Wynagrodzenia w umowach o roboty budowlane i ich rozliczanie | 852 |
| 10.8. Rozliczenie wynagrodzenia wykonawcy | 860 |
| 10.9. Roszczenia stron umowy o roboty budowlane | 877 |
| Bibliografia | 887 |
| Wzory | 891 |
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
SCALONE NORMATYWY nr 155 1/2026
SCALONE NORMATYWY DO WYCEN BUDYNKÓW I BUDOWLI Nr 155 - poziom cen I kwartał 2026 r.
Materiały pomocnicze do szacunkowego określania kosztów odtworzenia obiektów budowlanych.
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 48 godzin
CKZ-plik 1/2026 - ceny robót w obiektach zabytkowych - tylko do wybranych programów kosztorysowych
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 48 godzin
Spory sądowe w sprawach budowlanych. Wszczęcie i przebieg postępowania
W publikacji omówiono spory sądowe wynikające z umowy o roboty budowlane – jednego z najbardziej złożonych obszarów prawa cywilnego i procesu. Autorzy, będący jednocześnie praktykami i teoretykami prawa, przedstawiają pełne spektrum problemów pojawiających się na etapie zawierania, wykonywania i rozliczania umów budowlanych. Czytelnik znajdzie tu zarówno analizę zagadnień materialnoprawnych, jak i szczegółowe omówienie przebiegu postępowań sądowych: od właściwości sądu i wymogów formalnych pozwu, przez zabezpieczenie roszczeń, aż po zaskarżanie wyroków.
Każdy rozdział stanowi samodzielną analizę wybranego typu postępowania, co pozwala zapoznać się z różnymi interpretacjami przepisów i poglądami obecnymi w praktyce prawniczej.
Książka obejmuje kluczowe kategorie sporów, w tym m.in.:
• powództwa o zapłatę wynagrodzenia generalnego wykonawcy i podwykonawcy,
• postępowanie z gwarancji zapłaty,
• roszczenia o naprawienie szkody oraz o usunięcie wad,
• spory z odwołań na orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej,
• postępowania związane ze zmianą stosunków po zawarciu umowy (rebus sic stantibus).
Opracowanie prezentuje różnorodność perspektyw - każdy z autorów przedstawia własne poglądy i interpretacje, co czyni książkę cennym źródłem wiedzy i zaproszeniem do dalszej dyskusji.
Książka przeznaczona jest dla prawników działających w sektorze budowlanym: sędziów, adwokatów, radców prawnych, oraz specjalistów przygotowujących i negocjujących umowy zawierane w ramach procesu budowlanego. Młodsi prawnicy znajdą w niej praktyczne wskazówki i gotowe rozwiązania, a doświadczeni praktycy – analityczne pogłębienie znanych im problemów.
| Wykaz skrótów | 17 |
| Wstęp | 19 |
| Rozdział I. Zagadnienia ogólne | 21 |
| 1. Zakres opracowania | 21 |
| 2. Wzorce kontraktowe FIDIC i ich znaczenie w sporach budowlanych | 22 |
| 2.1. Uwagi wprowadzające | 22 |
| 2.2. Fédération Internationale des Ingénieurs-Conseils – Międzynarodowa Federacja Inżynierów Konsultantów (FIDIC) | 23 |
| 2.3. Zarys historii wzorców kontraktowych FIDIC | 24 |
| 2.4. Rodzaje i struktura wzorców kontraktowych FIDIC | 25 |
| 2.5. Wzorce kontraktowe FIDIC w Polsce | 27 |
| 2.6. Charakter prawny wzorców kontraktowych FIDIC | 28 |
| 2.7. Rozwiązywanie sporów wynikających z umów zawartych z wykorzystaniem wzorców kontraktowych FIDIC | 30 |
| 2.8. Wzorce kontraktowe FIDIC w sporach sądowych i arbitrażowych w Polsce | 32 |
| 2.9. Złote Zasady FIDIC. Próby przeciwdziałania niewłaściwym modyfikacjom Warunków Kontraktowych FIDIC | 35 |
| 3. Dowód z opinii biegłego z uwzględnieniem odrębności w postępowaniu arbitrażowym | 37 |
| 3.1. Uwagi wprowadzające | 37 |
| 3.2. Źródła norm dotyczących udziału biegłych w sporach budowlanych | 39 |
| 3.3. Wiadomości specjalne i rola biegłego | 41 |
| 3.4. Zakresy specjalizacji biegłych w sporach budowlanych | 43 |
| 3.5. Biegli w praktyce sądowej – uwagi krytyczne | 45 |
| 3.6. Przeprowadzanie dowodu z opinii biegłego w arbitrażu – podstawowe zasady | 46 |
| 3.7. Zasada kontradyktoryjności w przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego | 49 |
| 3.8. Biegli wyznaczani przez sąd i biegli powoływani przez strony | 50 |
| 3.9. Prawo stron do zajęcia stanowisk co do kandydatury biegłego powoływanego przez sąd | 52 |
| 3.10. Kwalifikacje merytoryczne i brak konfliktu interesów biegłego | 54 |
| 3.11. Określenie zasad pracy biegłego | 55 |
| 3.12. Weryfikowalność opinii i szczegółowe zasady współpracy z biegłymi | 55 |
| 4. Umowa o roboty budowlane | 56 |
| 4.1. Uwagi ogólne | 56 |
| 4.2. Kwalifikacja normatywna umowy o roboty budowlane | 57 |
| 4.3. Charakterystyka umowy o roboty budowlane | 59 |
| 4.3.1. Uwagi ogólne | 59 |
| 4.3.2. Pojęcie obiektu jako kryterium odróżnienia umowy o roboty budowlane od umowy o dzieło | 60 |
| 4.3.3. Strony umowy o roboty budowlane | 63 |
| 4.3.4. Forma umowy | 64 |
| 4.3.5. Wynagrodzenie | 65 |
| 4.3.6. Projekt | 68 |
| 4.4. Stosowanie przepisów o umowie o dzieło do umowy o roboty budowlane | 69 |
| 4.4.1. Odpowiednie zastosowanie przepisów o umowie o dzieło | 69 |
| 4.4.2. Zastosowanie przepisów o umowie o dzieło per analogiam | 71 |
| 4.5. Stosowanie przepisów o umowie o roboty budowlane do innych umów | 72 |
| 4.6. Przedawnienie | 73 |
| 5. Umowa konsorcjum | 74 |
| 5.1. Wprowadzenie | 74 |
| 5.2. Brak regulacji dotyczących funkcjonowania konsorcjum | 75 |
| 5.3. Różne modele umowy konsorcjum | 79 |
| 5.4. Konsorcjum a spółka cywilna | 80 |
| 6. Konsorcjanci w postępowaniu cywilnym | 83 |
| 6.1. Uwagi ogólne | 83 |
| 6.2. Legitymacja procesowa czynna członków konsorcjum | 86 |
| 6.3. Legitymacja procesowa bierna członków konsorcjum | 89 |
| 6.4. Konsorcjum a mediacja i arbitraż | 90 |
| 7. Kara umowna | 93 |
| 7.1. Uwagi ogólne | 93 |
| 7.2. Rys historyczny | 94 |
| 7.3. Kara umowna według Kodeksu cywilnego | 96 |
| 7.4. Swoboda stron w kształtowaniu postanowień dotyczących kar umownych | 97 |
| 7.5. Kary umowne w Prawie zamówień publicznych | 98 |
| 7.6. Typowe kary zastrzegane w umowach o roboty budowlane | 99 |
| 7.7. Sporne w orzecznictwie i doktrynie kwestie dotyczące kary umownej | 100 |
| 7.7.1. Maksymalna wysokość kary umownej | 101 |
| 7.7.2. Kumulacja kar umownych | 106 |
| 7.7.3. Wierzycielska kara umowna | 108 |
| 7.7.4. Kara umowna a zastrzeżenie gwarancyjne | 110 |
| 7.7.5. Sposób realizacji żądania miarkowania kary umownej | 111 |
| Rozdział II. Powództwo generalnego wykonawcy o zapłatę wynagrodzenia | 119 |
| 1. Przesłanki materialnoprawne | 119 |
| 1.1. Uwagi ogólne. Źródła roszczeń wykonawcy o zapłatę wynagrodzenia | 119 |
| 1.2. Spory dotyczące rodzaju wynagrodzenia | 122 |
| 1.3. Spory dotyczące odbiorów robót | 125 |
| 1.4. Spory dotyczące prac dodatkowych i zamiennych | 128 |
| 1.5. Spory dotyczące przedłużenia realizacji inwestycji | 136 |
| 1.6. Spory dotyczące płatności na rzecz podwykonawców jako warunek wypłaty wynagrodzenia wykonawcy | 140 |
| 2. Właściwość sądu i wymogi formalne pozwu | 142 |
| 2.1. Właściwość rzeczowa | 142 |
| 2.2. Właściwość miejscowa | 142 |
| 2.3. Postępowanie odrębne w sprawach gospodarczych | 144 |
| 2.4. Wymogi formalne pozwu | 146 |
| 2.5. Opłata sądowa od pozwu | 147 |
| 3. Legitymacja procesowa | 147 |
| 4. Zabezpieczenie powództwa | 151 |
| 5. Przebieg postępowania | 153 |
| 5.1. Odrębności postępowania w sprawach gospodarczych | 153 |
| 5.2. Skierowanie stron do mediacji | 157 |
| 5.3. Postępowanie dowodowe | 158 |
| 6. Wyrokowanie i skutki wyroku | 159 |
| 7. Zaskarżenie wyroku. Zarzuty procesowe i zarzuty materialnoprawne | 161 |
| 7.1. Postępowanie apelacyjne | 161 |
| 7.2. Postępowanie kasacyjne | 163 |
| Rozdział III. Powództwo podwykonawcy o zapłatę wynagrodzenia | 165 |
| 1. Przesłanki materialnoprawne | 165 |
| 1.1. Uwagi ogólne | 165 |
| 1.1.1. Wprowadzenie | 165 |
| 1.1.2. Obowiązek osobistego świadczenia a prawo posłużenia się podwykonawcami | 166 |
| 1.1.3. Umowa o roboty budowlane | 166 |
| 1.1.4. Podwykonawstwo robót budowlanych | 166 |
| 1.2. Ogólne przesłanki powstania roszczenia o zapłatę wynagrodzenia podwykonawcy | 167 |
| 1.2.1. Uwagi ogólne | 167 |
| 1.2.2. Powstanie roszczenia | 170 |
| 1.2.3. Wymagalność roszczenia | 172 |
| 1.2.4. Pay when paid, pay if paid | 172 |
| 1.2.5. Odpowiedzialność inwestora i zamawiającego za zapłatę wynagrodzenia | 174 |
| 1.3. Przesłanki odpowiedzialności inwestora na gruncie Kodeksu cywilnego | 176 |
| 1.3.1. Uwagi ogólne | 176 |
| 1.3.2. Tryb umowny | 176 |
| 1.3.3. Tryb zgłoszeniowy | 177 |
| 1.3.4. Odpowiedzialność solidarna inwestora z wykonawcą (generalnym wykonawcą) | 179 |
| 1.4. Przesłanki odpowiedzialności zamawiającego na gruncie Prawa zamówień publicznych | 181 |
| 1.4.1. Uwagi ogólne | 181 |
| 1.4.2. Akceptacja umowy podwykonawczej przez zamawiającego | 181 |
| 1.4.3. Wyjątki | 182 |
| 1.4.4. Skutki przedłożenia umowy podwykonawczej po terminie | 183 |
| 1.4.5. Uchylanie się od zapłaty przez pierwotnie zobowiązanego z umowy podwykonawczej | 183 |
| 1.4.6. Charakter odpowiedzialności zamawiającego na gruncie Prawa zamówień publicznych za zapłatę wynagrodzenia podwykonawcy | 184 |
| 1.4.7. Powstanie roszczeń regresowych inwestora (zamawiającego) wobec wykonawcy (generalnego wykonawcy) | 185 |
| 1.5. Powstanie roszczenia wobec inwestora (zamawiającego) a byt prawny umowy głównej | 185 |
| 2. Właściwość sądu i wymogi formalne pozwu | 187 |
| 2.1. Właściwość miejscowa sądu | 187 |
| 2.2. Zapis na sąd polubowny | 188 |
| 2.3. Wymogi formalne pozwu | 188 |
| 3. Legitymacja procesowa | 190 |
| 4. Zabezpieczenie powództwa | 191 |
| 4.1. Uwagi ogólne | 191 |
| 4.2. Wniosek o udzielenie zabezpieczenia | 191 |
| 4.3. Orzeczenie w przedmiocie zabezpieczenia | 192 |
| 4.4. Sposoby zabezpieczenia | 192 |
| 4.5. Upadek zabezpieczenia | 192 |
| 4.6. Koszty zabezpieczenia | 193 |
| 5. Przebieg postępowania | 193 |
| 5.1. Wszczęcie postępowania | 193 |
| 5.2. Uprzednia próba pozasądowego rozwiązania sporu – wezwanie do zapłaty | 193 |
| 5.3. Odpowiedź na pozew i dalsza wymiana pism przygotowawczych | 193 |
| 5.4. Postępowanie mediacyjne | 194 |
| 5.5. Posiedzenie przygotowawcze i plan rozprawy | 195 |
| 5.6. Rozstrzygnięcie sprawy na posiedzeniu niejawnym | 196 |
| 5.7. Twierdzenia i dowody | 197 |
| 5.8. Ciężar dowodu | 197 |
| 5.9. Zamknięcie rozprawy i orzeczenie | 198 |
| 6. Wyrokowanie i skutki wyroku | 198 |
| Rozdział IV. Postępowanie z gwarancji zapłaty z art. 6491 k.c. | 201 |
| 1. Wprowadzenie | 201 |
| 2. Przesłanki materialnoprawne | 203 |
| 2.1. Uwagi ogólne | 203 |
| 2.2. Przesłanki roszczenia | 210 |
| 2.2.1. Uwagi ogólne | 210 |
| 2.2.2. Roszczenie o udzielenie gwarancji zapłaty | 210 |
| 2.2.3. Treść gwarancji zapłaty | 212 |
| 2.2.4. Ustalenie treści gwarancji zapłaty a ochrona stron | 217 |
| 2.2.5. Roszczenie o zapłatę z gwarancji zapłaty | 218 |
| 3. Właściwość sądu i wymogi formalne pozwu | 219 |
| 3.1. Właściwość sądu | 219 |
| 3.1.1. Uwagi ogólne | 219 |
| 3.1.2. Majątkowy charakter roszczenia | 220 |
| 3.1.3. Postępowania odrębne | 220 |
| 3.1.4. Postępowanie w sprawach gospodarczych | 221 |
| 3.2. Wymogi formalne pozwu | 224 |
| 4. Legitymacja procesowa | 226 |
| 4.1. Uwagi ogólne | 226 |
| 4.2. Legitymacja inwestora | 226 |
| 4.3. Zmiany legitymacji procesowej | 227 |
| 5. Zabezpieczenie powództwa | 228 |
| 6. Przebieg postępowania | 230 |
| 6.1. Uwagi wstępne | 230 |
| 6.2. Ustalenie kręgu podmiotowego stron postępowania | 231 |
| 6.3. Twierdzenia i dowody | 231 |
| 6.4. Interwencja uboczna | 233 |
| 6.5. Zarzut potrącenia | 234 |
| 7. Wyrokowanie i skutki wyroku | 236 |
| 7.1. Uwagi wstępne | 236 |
| 7.2. Rodzaj wyroku | 236 |
| 7.3. Treść wyroku | 237 |
| 7.4. Skutki wyroku | 237 |
| 8. Zaskarżenie wyroku. Zarzuty procesowe i zarzuty materialnoprawne | 238 |
| 8.1. Uwagi ogólne | 238 |
| 8.2. Zarzuty apelacji | 238 |
| 8.2.1. Uwagi ogólne | 238 |
| 8.2.2. Zarzuty procesowe | 239 |
| 8.2.3. Zarzuty materialnoprawne | 241 |
| 8.3. Skarga kasacyjna | 242 |
| Rozdział V. Postępowanie o naprawienie szkody powstałej na terenie budowy | 245 |
| 1. Przesłanki powództwa | 245 |
| 1.1. Uwagi ogólne | 245 |
| 1.2. Ratio legis i znaczenie art. 652 k.c. | 246 |
| 1.3. Odpowiedzialność za szkodę na terenie budowy | 246 |
| 1.3.1. Odpowiedzialność inwestora | 246 |
| 1.3.2. Odpowiedzialność wykonawcy | 247 |
| 1.4. Teren budowy | 250 |
| 1.5. Protokolarne przekazanie terenu budowy | 250 |
| 1.6. Ramy czasowe odpowiedzialności wykonawcy | 251 |
| 2. Właściwość sądu i wymagania formalne pozwu | 253 |
| 2.1. Uwagi ogólne | 253 |
| 2.2. Postępowania w sprawie o naprawienie szkody na terenie budowy | 253 |
| 2.3. Właściwość sądu | 255 |
| 2.3.1. Właściwość rzeczowa | 255 |
| 2.3.2. Właściwość miejscowa | 255 |
| 2.4. Wymagania formalne powództwa | 256 |
| 3. Legitymacja procesowa | 257 |
| 3.1. Uwaga ogólna | 257 |
| 3.2. Legitymowany czynnie | 257 |
| 3.3. Legitymowany biernie | 258 |
| 3.4. Przekształcenie podmiotowe powództwa | 258 |
| 4. Zabezpieczenie powództwa | 258 |
| 5. Przebieg postępowania | 263 |
| 6. Wyrokowanie i skutki wyroku | 264 |
| 7. Zaskarżenie wyroku. Zarzuty procesowe i zarzuty materialnoprawne | 268 |
| Rozdział VI. Postępowanie o naprawienie wad | 273 |
| 1. Uwagi wprowadzające | 273 |
| 2. Podstawy prawne | 275 |
| 3. Przesłanki powództwa | 277 |
| 3.1. Uwagi wprowadzające | 277 |
| 3.2. Rękojmia | 277 |
| 3.2.1. Wady fizyczne lub prawne | 277 |
| 3.2.2. Terminy, zawiadomienie o wadzie i inne warunki realizacji uprawnień | 281 |
| 3.2.3. Wybór uprawnienia przez inwestora | 285 |
| 3.3. Gwarancja jakości | 287 |
| 3.3.1. Oświadczenie gwarancyjne. Gwarancje bankowe i ubezpieczeniowe | 287 |
| 3.3.2. Zgłoszenie wady w terminie | 290 |
| 3.3.3. Skierowanie roszczenia zgodnego z treścią gwarancji | 290 |
| 3.4. Wykonanie zastępcze | 291 |
| 3.5. Kary umowne i roszczenie odszkodowawcze | 293 |
| 3.6. Rozliczenie zabezpieczenia należytego wykonania umowy | 295 |
| 4. Właściwość sądu i wymogi formalne pozwu | 296 |
| 4.1. Właściwość sądu | 296 |
| 4.2. Wymogi formalne pozwu | 297 |
| 5. Legitymacja procesowa | 297 |
| 5.1. Inwestor (zamawiający) i inwestor zastępczy | 297 |
| 5.2. Generalny wykonawca | 300 |
| 5.3. Konsorcjum, spółka cywilna lub inne formy wspólnej realizacji robót budowlanych | 301 |
| 5.4. Podwykonawca | 302 |
| 5.5. Gwarant | 305 |
| 5.6. Dostawcy materiałów i urządzeń wbudowywanych do obiektu budowlanego, usługodawcy i uczestnicy łańcucha dostaw | 306 |
| Rozdział VII. Postępowanie o ustalenie nieistnienia zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia z umowy o roboty budowlane | 309 |
| 1. Przesłanki powództwa | 309 |
| 1.1. Uwagi ogólne | 309 |
| 1.2. Charakterystyka prawna powództwa o ustalenie nieistnienia zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia | 310 |
| 1.2.1. Charakter prawny powództwa. Podstawa prawna powództwa o ustalenie nieistnienia zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia | 310 |
| 1.2.2. Przesłanki zastosowania art. 189 k.p.c. przy powództwie o ustalenie nieistnienia zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia | 312 |
| 1.2.3. Dopuszczalność żądania ustalenia nieistnienia zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia | 313 |
| 1.2.4. Przedawnienie roszczenia o ustalenie nieistnienia zobowiązania do zapłaty wynagrodzenia | 321 |
| 2. Właściwość sądu i wymogi formalne pozwu | 322 |
| 2.1. Właściwość sądu | 322 |
| 2.1.1. Uwagi ogólne | 322 |
| 2.1.2. Właściwość rzeczowa | 323 |
| 2.1.3. Właściwość miejscowa | 323 |
| 2.1.4. Właściwość przemienna | 323 |
| 2.1.5. Właściwość wyłączna | 324 |
| 2.1.6. Przepisy szczególne dotyczące właściwości miejscowej | 324 |
| 2.2. Wymogi formalne pozwu | 325 |
| 3. Legitymacja procesowa | 336 |
| 3.1. Uwagi ogólne | 336 |
| 3.2. Legitymacja czynna | 338 |
| 3.3. Legitymacja bierna | 340 |
| 4. Zabezpieczenie powództwa (w tym zagadnienia związane z sytuacją, kiedy udzielona została gwarancja bankowa lub ubezpieczeniowa) | 341 |
| 5. Przebieg postępowania | 344 |
| 5.1. Uwagi wstępne | 344 |
| 5.2. Wzajemna relacja postępowań | 346 |
| 5.2.1. Uwagi ogólne | 346 |
| 5.2.2. Lis pendens | 347 |
| 5.2.3. Res iudicata | 349 |
| 5.2.4. Relacja do innych postępowań | 349 |
| 5.3. Twierdzenia i dowody | 351 |
| 5.4. Postępowanie dowodowe | 353 |
| 6. Wyrokowanie i skutki wyroku | 355 |
| 7. Zaskarżenie wyroku. Zarzuty procesowe i zarzuty materialnoprawne | 357 |
| 7.1. Uwagi ogólne | 357 |
| 7.2. Zarzuty naruszenia prawa materialnego | 358 |
| 7.3. Zarzuty naruszenia prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy | 359 |
| Rozdział VIII. Postępowanie ze skargi na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej | 361 |
| 1. Przesłanki skargi | 361 |
| 1.1. Uwagi ogólne | 361 |
| 1.2. Gravamen | 362 |
| 1.3. Zaskarżenie orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej | 364 |
| 1.4. Zaskarżenie postanowienia Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej | 365 |
| 2. Właściwość sądu. Wymagania formalne skargi | 366 |
| 2.1. Właściwość sądu | 366 |
| 2.2. Sposób wniesienia skargi | 366 |
| 2.3. Przeciwnik skargi | 367 |
| 2.4. Termin | 369 |
| 2.5. Wymogi formalne | 371 |
| 2.5.1. Uwagi ogólne | 371 |
| 2.5.2. Wymogi pisma procesowego | 371 |
| 2.5.3. Oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia | 372 |
| 2.5.4. Oznaczenie zaskarżonego orzeczenia | 373 |
| 2.5.5. Zakres zaskarżenia | 373 |
| 2.5.6. Przytoczenie zarzutów i zwięzłe ich uzasadnienie | 373 |
| 2.5.7. Wskazanie dowodów | 375 |
| 2.5.8. Wniosek o uchylenie lub o zmianę orzeczenia | 376 |
| 2.6. Przesłanie odpisu skargi przeciwnikowi | 377 |
| 2.7. Opłata | 377 |
| 2.7.1. Opłata od skargi na orzeczenie Krajowej Izby Odwoławczej | 377 |
| 2.7.2. Opłata od skargi na postanowienie Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej | 381 |
| 2.7.3. Opłata od skargi dotyczącej kosztów postępowania odwoławczego | 381 |
| 2.7.4. Zwolnienie od kosztów sądowych | 381 |
| 3. Legitymacja do zaskarżenia orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej | 382 |
| 3.1. Uwagi ogólne | 382 |
| 3.2. Odwołujący jako strona | 383 |
| 3.3. Zamawiający jako strona | 384 |
| 3.4. Uczestnicy postępowania | 386 |
| 3.5. Prezes Urzędu Zamówień Publicznych | 387 |
| 3.6. Uprawnione organizacje oraz Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców | 387 |
| 3.6.1. Uprawnione organizacje | 387 |
| 3.6.2. Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców | 388 |
| 3.7. Interwencja uboczna | 388 |
| 3.8. Podmioty pozbawione legitymacji do wnoszenia środków zaskarżenia | 389 |
| 4. Zabezpieczenie roszczeń | 390 |
| 4.1. Uwagi ogólne | 390 |
| 4.2. Przesłanki zabezpieczenia roszczenia w postępowaniu skargowym | 391 |
| 4.3. Sposób zabezpieczenia | 392 |
| 4.4. Dopuszczalność zabezpieczenia w postępowaniu skargowym. Rozbieżność doktryny i orzecznictwa | 393 |
| 4.5. Niedopuszczalność zażalenia | 396 |
| 4.6. Argumenty za dopuszczalnością wnioskowania o udzielenie zabezpieczenia roszczenia w postępowaniu skargowym | 396 |
| 5. Przebieg postępowania | 399 |
| 5.1. Uwagi ogólne. Odpowiednie stosowanie przepisów o apelacji | 399 |
| 5.2. Wstępne badanie skargi | 400 |
| 5.3. Zakaz rozszerzania żądania lub występowania z nowymi żądaniami | 401 |
| 5.4. Zakaz orzekania co do zarzutów niezawartych w odwołaniu | 403 |
| 5.5. Odrzucenie skargi | 404 |
| 5.5.1. Uwagi ogólne | 404 |
| 5.5.2. Upływ terminu na wniesienie skargi | 405 |
| 5.5.3. Nieuzupełnienie braków skargi | 406 |
| 5.5.4. Niedopuszczalność skargi z innych przyczyn | 407 |
| 5.6. Przywrócenie terminu | 407 |
| 5.7. Ciężar dowodu, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny | 410 |
| 5.8. Termin rozpoznania sprawy | 413 |
| 5.9. Rozpoznanie skargi przez sąd | 414 |
| 6. Rozstrzygnięcie | 415 |
| 6.1. Uwagi ogólne | 415 |
| 6.2. Rozstrzygnięcia sądu | 415 |
| 6.2.1. Uwagi ogólne | 415 |
| 6.2.2. Oddalenie skargi | 415 |
| 6.2.3. Uwzględnienie skargi | 416 |
| 6.2.4. Brak możliwości wydania orzeczenia o charakterze kasatoryjnym | 420 |
| 6.3. Koszty postępowania | 421 |
| 7. Zaskarżenie wyroku. Zarzuty procesowe i zarzuty materialnoprawne | 422 |
| 7.1. Skarga kasacyjna – legitymacja | 422 |
| 7.2. Termin | 426 |
| 7.3. Podstawy skargi kasacyjnej | 426 |
| 7.4. Wniosek o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienie | 428 |
| 7.5. Opłata od skargi kasacyjnej | 429 |
| Rozdział IX. Postępowanie o ukształtowanie w związku ze zmianą stosunków po zawarciu umowy o roboty budowlane | 431 |
| 1. Przesłanki materialnoprawne | 431 |
| 1.1. Klauzula rebus sic stantibus | 431 |
| 1.2. Stosunek art. 3571 i 632 § 2 k.c. | 433 |
| 1.3. Przesłanki zastosowania art. 3571 k.c. | 434 |
| 1.3.1. Uwagi ogólne | 434 |
| 1.3.2. Nadzwyczajna zmiana stosunków | 435 |
| 1.3.3. Wystąpienie nadmiernych trudności lub groźby rażącej straty | 439 |
| 1.3.4. Związek przyczynowy | 441 |
| 1.3.5. Nieprzewidywalność wpływu nadzwyczajnej zmiany stosunków na zobowiązanie | 442 |
| 1.4. Przesłanki zastosowania art. 632 § 2 k.c. (odrębności w stosunku do art. 3571 k.c.) | 443 |
| 2. Właściwość sądu i wymogi formalne pozwu | 444 |
| 2.1. Właściwość sądu | 444 |
| 2.2. Wymagania formalne pozwu | 445 |
| 2.2.1. Uwagi ogólne | 445 |
| 2.2.2. Wartość przedmiotu sporu, wysokość opłaty od pozwu | 446 |
| 3. Legitymacja procesowa | 446 |
| 3.1. Uwagi ogólne | 446 |
| 3.2. Legitymacja procesowa czynna | 447 |
| 3.3. Legitymacja procesowa bierna | 448 |
| 3.4. Interwencja uboczna | 448 |
| 4. Zabezpieczenie powództwa | 450 |
| 4.1. Uwagi ogólne | 450 |
| 4.2. Opłata sądowa | 452 |
| 4.3. Sposób zabezpieczenia | 452 |
| 5. Przebieg postępowania | 452 |
| 6. Wyrokowanie i skutki wyroku | 453 |
| 7. Zaskarżenie wyroku. Zarzuty procesowe i zarzuty materialnoprawne | 455 |
| Bibliografia | 457 |
| O autorach | 473 |
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Zabudowa usługowo-mieszkaniowa. Zasady, uwarunkowania i formy kształtowania
Autor: Konarzewski-Plewa L.S., Komarzyńska-Świeściak E., Tarczewski R.
Zabudowa usługowo-mieszkaniowa należy do najbardziej złożonych i jednocześnie najpowszechniej stosowanych typów współczesnej struktury miejskiej. Łączy w jednym organizmie zróżnicowane funkcje – mieszkaniowe, handlowe, biurowe, społeczne i rekreacyjne – o odmiennych wymaganiach przestrzennych, technicznych i prawnych. Niniejsza monografia stanowi próbę całościowego, usystematyzowanego ujęcia tego zagadnienia, sytuując je w szerszym kontekście historycznym, urbanistycznym oraz konstrukcyjnym i instalacyjnym.
Trzon publikacji wyrasta z wieloletnich doświadczeń projektowych i badawczych architekta Leszka Konarzewskiego-Plewy, autora licznych realizacji usługowo-mieszkaniowych we Wrocławiu oraz twórcy rozwijanego przez dekady na Wydziale Architektury Politechniki Wrocławskiej kursu projektowego „Zabudowa usługowo-mieszkaniowa w mieście”. Analizy także autorskich realizacji pozwalają ukazać funkcjonowanie budynków usługowo-mieszkaniowych w długiej perspektywie użytkowania i przekształceń. Opracowanie obejmuje pełne spektrum zagadnień: od definicji i genezy zabudowy mieszanej (mixed-use development, multi-use architecture), przez analizę kwartału jako podstawowej jednostki struktury miejskiej oraz relacji ulicy i wnętrza blokowego, po modele organizacji funkcji w budynku, zasady segregacji pionowej i poziomej, wymagania bezpieczeństwa pożarowego i użytkowego, infrastrukturę techniczną oraz systemy nośne. Dwanaście rozdziałów tworzy spójny układ dydaktyczny wsparty schematami, przykładami zrealizowanych obiektów oraz skorowidzem realizacji umożliwiającym analizy porównawcze.
Książka adresowana jest przede wszystkim do studentek i studentów architektury oraz młodych architektek i architektów, ale może stanowić także użyteczne narzędzie dla projektantów poszukujących uporządkowanego, opartego na przykładach kompendium zasad kształtowania budynków wielofunkcyjnych w warunkach współczesnego miasta.
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Warunki gruntowe w inżynierii. Budownictwo drogowe i mostowe
Najnowsza książka "Warunki gruntowe w inżynierii. Budownictwo drogowe i mostowe" to pozycja skierowana do inżynierów i projektantów, przedstawicieli przedsiębiorstw budowlanych, studentów i naukowców. Publikacja stanowi cenne uzupełnienie wiedzy dla osób zajmujących się projektowaniem, budową, utrzymaniem oraz administracją dróg i mostów.

Dlaczego warto?
- Praktyczne porady: Publikacja stanowi cenne uzupełnienie wiedzy dla osób zajmujących się projektowaniem, budową, utrzymaniem oraz administracją dróg i mostów.
- Kompleksowa wiedza: Artykuły zawarte w książce obejmują szeroki zakres tematyki geotechnicznej i geoinżynieryjnej, dostarczając niezbędnych informacji do skutecznego projektowania i budowy dróg oraz mostów.
- Naukowe podstawy: Materiały w książce opierają się na najnowszych badaniach i praktycznych doświadczeniach, co czyni ją wiarygodnym źródłem informacji.
- Materiały dydaktyczne: Książka jest idealnym materiałem dydaktycznym dla studentów wyższych uczelni na kierunkach związanych z budownictwem drogowo-mostowym.
Do kogo jest skierowana ta książka?
- Inżynierowie i projektanci: znajdą w książce praktyczne wskazówki i najnowsze informacje.
- Przedsiębiorstwa budowlane: znajdą w książce cenne porady dotyczące realizacji inwestycji infrastrukturalnych.
- Studenci i naukowcy: znajdą w książce idealne materiały dydaktyczne dla przyszłych specjalistów w dziedzinie budownictwa drogowo-mostowego.

Spis treści
Budownictwo drogowe
STABILIZACJA I ZBROJENIE GRUNTU
Poprawa trwałości zmęczeniowej warstw asfaltowych dzięki zastosowaniu zbrojenia wieloosiowym kompozytem strukturalnym
Michał Gołos
Projektowanie geotechniczne w formule „buduj” oraz „projektuj i buduj” – założenia i praktyka na przykładzie projektów infrastrukturalnych
Grzegorz A. Horodecki
Wybrane doświadczenia z badań mieszanek niezwiązanych stabilizowanych trójosiowym georusztem o sztywnych monolitycznych węzłach
Marcin Grygierek
Jak skutecznie wykorzystać potencjał wapna palonego i spoiw wapiennych przy uzdatnianiu i stabilizacji gruntów
Dominik Małasiewicz
NAWIERZCHNIE
Problematyka funkcjonowania wspólnej nawierzchni torowiska tramwajowego i drogi kołowej wykonanej z płyt betonowych posadowionych na macie wibroizolacyjnej
Marcin Grygierek, Jarosław Szmitka, Krzysztof Kamiński, Łukasz Szmitka
Praktyczne doświadczenia ze stosowania nawierzchni MMA z asfaltów modyfikowanych gumą na obiektach mostowych
Adam Wysokowski
Marek Szatkowski
ANALIZA PRZYPADKU
Zarządzanie drogami krajowymi na terenach objętych wpływem podziemnej eksploatacji górniczej
Michał Piątek
Zmiany ukształtowania niwelety drogi kołowej poddawanej wieloletnim wpływom eksploatacji górniczej
Marlena Kukułka, Agnieszka Ganobis, Marcin Grygierek, Magdalena Wróblewska
Estakada w ciągu autostrady A1 w Knurowie – historia pewnego przypadku
Małgorzata Półtorak
Obserwacje i badania istniejącej drogi gminnej nieobciążonej ruchem kołowym
Przemysław Rokitowski
Zapewnienie zrównoważonego rozwoju i ochrona środowiska jako ważne kryterium oceny inwestycji drogowej
Arkadiusz Madaj
Budownictwo mostowe
POSADOWIENIE
Zastosowanie technologii Trenchmixing do posadawiania obiektów inżynierskich i realizacji konstrukcji oporowych
Piotr Rychlewski, Magdalena Rysiewicz, Robert Sołtysik, Maciej Szczygielski
Analiza konwersji krzywej próbnego statycznego obciążenia pala przy zmianie średnicy oraz długości
Zygmunt Meyer, Kamil Stachecki
Fundamenty palowe z sondowaniem CPT pod podstawą pala
Krzysztof Trojnar, Aleksander Siry
ANALIZA PRZYPADKU
Posadowienie kładki pieszo-rowerowej – studium przypadku
Andrzej T. Wojtasik, Jacek Nawracała, Paweł Łęcki
Aspekty społeczne i techniczne projektowania tuneli w ciągu drogi ekspresowej S52 – Północna Obwodnica Krakowa
Adam Miziewicz
Awaria przyczółków Mostu Siennickiego przez Martwą Wisłę w Gdańsku
Krzysztof Żółtowski, Przemysław Kalitowski, Mikołaj Binczyk
Redukcja parcia gruntu z wykorzystaniem geopianek (styropianu) w inżynierii komunikacyjnej
Eugeniusz Solarz
Język wydania: polski
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 48 godzin
Prawo autorskie. Komentarz do znowelizowanych 26 lipca 2024 r. przepisów ustaw
Prawo autorskie. Komentarz do znowelizowanych 26 lipca 2024 r. przepisów ustaw: o prawie autorskim i prawach pokrewnych, o ochronie baz danych, o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi
| Wykaz skrótów | 9 |
| Wprowadzenie | 13 |
| Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (wyciąg) | |
| Rozdział 1. Przedmiot prawa autorskiego | 17 |
| Art. 6. [Definicje] | 17 |
| Art. 62. [Rozpowszechnianie utworów w ramach świadczenia dodatkowej usługi online] | 45 |
| Art. 63. [Ustalenie wysokości wynagrodzenia za rozpowszechnianie utworów drogą satelitarną lub w ramach świadczenia dodatkowej usługi online] | 49 |
| Rozdział 3. Treść prawa autorskiego | 51 |
| Oddział 2. Autorskie prawa majątkowe | 51 |
| Art. 18. [Wyłączenie autorskich praw majątkowych spod egzekucji] | 51 |
| Art. 211. [Reemitowanie utworów] | 54 |
| Art. 214. [Tantiemy za udostępnianie dzieł w Internecie] | 68 |
| Oddział 21. Dostawcy usług udostępniania treści online | 77 |
| Art. 221. [Zakres zgody uprawnionego na publiczne udostępnienie utworu przez dostawcę usług udostępniania treści online] | 77 |
| Art. 222. [Odpowiedzialność dostawcy usług udostępniania treści online za publiczne udostępnienie utworu bez zgody uprawnionego] | 99 |
| Art. 223. [Zapewnienie dostępności utworów zamieszczanych przez usługobiorcę zgodnie z prawem] | 122 |
| Art. 224. [Informacje udostępniane uprawnionemu przez dostawcę usług udostępniania treści online] | 131 |
| Art. 225. [Składanie przez usługobiorcę skarg do dostawcy usług udostępniania treści online] | 132 |
| Art. 226. [Zakaz identyfikacji indywidualnych usługobiorców ani przetwarzania ich danych osobowych na skutek działań dostawcy usług udostępniania treści online oraz uprawnionego związanych z publicznym udostępnieniem utworu] | 138 |
| Art. 227. [Brak obowiązku monitorowania przez dostawcę usług udostępniania treści online zgodności z prawem publicznego udostępnienia utworu zamieszczonego przez usługobiorcę] | 139 |
| Art. 228. [Rozszerzona odpowiedzialność dostawców usług udostępniania treści online prowadzących działalność nakierowaną na podejmowanie lub ułatwianie działań naruszających prawa autorskie] | 139 |
| Oddział 3. Dozwolony użytek chronionych utworów | 141 |
| Art. 262. [Zwielokrotnianie utworów w celu eksploracji tekstów i danych do celów badań naukowych] | 141 |
| Art. 263. [Zwielokrotnianie rozpowszechnionych utworów w celu eksploracji tekstów i danych] | 156 |
| Art. 27. [Korzystanie z utworów w celach dydaktycznych lub naukowych] | 168 |
| Art. 28. [Dozwolony użytek przysługujący bibliotekom, archiwom, szkołom] | 176 |
| Oddział 6. Postanowienia wspólne dotyczące korzystania z utworów niedostępnych w handlu | 190 |
| Art. 3510. [Utwory niedostępne w handlu – definicja] | 190 |
| Art. 3511. [Warunki uznania utworu za niedostępny w handlu] | 190 |
| Art. 3512. [Badanie dostępności w handlu w przypadku zbioru utworów] | 190 |
| Art. 3513. [Badanie dostępności utworu w handlu w innym państwie] | 191 |
| Art. 3514. [Zbiory utworów składających się w głównej mierze z utworów z państwa innego niż państwo członkowskie UE lub EOG] | 201 |
| Art. 3515. [Osiąganie korzyści majątkowych z korzystania przez instytucje dziedzictwa kulturowego z utworów niedostępnych w handlu znajdujących się w ich zbiorach] | 203 |
| Art. 3516. [Wniosek o rejestrację podmiotu w portalu utworów niedostępnych w handlu] | 204 |
| Art. 3517. [Żądanie powstrzymania się od korzystania z utworów niedostępnych w handlu przez instytucje dziedzictwa kulturowego] | 207 |
| Art. 3518. [Obowiązki informacyjne podmiotów korzystających z utworu niedostępnego w handlu oraz organizacji zbiorowego zarządzania] | 207 |
| Oddział 61. Korzystanie z utworów niedostępnych w handlu na podstawie umowy licencji niewyłącznej zawartej z reprezentatywną organizacją zbiorowego zarządzania | 212 |
| Art. 3519. [Korzystanie przez instytucje dziedzictwa kulturowego z utworów niedostępnych w handlu znajdujących się w ich zbiorach] | 212 |
| Art. 3520. [Dane zamieszczane w portalu utworów niedostępnych w handlu] | 212 |
| Art. 3521. [Korzystanie z utworów niedostępnych w handlu przez instytucje dziedzictwa kulturowego z siedzibą w innym państwie członkowskim UE lub EOG] | 212 |
| Oddział 62. Dozwolony użytek utworów niedostępnych w handlu | 213 |
| Art. 3522. [Prawo do zwielokrotniania i rozpowszechniania utworów niedostępnych w handlu] | 213 |
| Art. 3523. [Dane zamieszczane w portalu utworów niedostępnych w handlu] | 217 |
| Art. 3524. [Zakres terytorialny korzystania z utworu niedostępnego w handlu] | 218 |
| Art. 3525. [Granice dozwolonego użytku] | 219 |
| Rozdział 5. Przejście autorskich praw majątkowych | 219 |
| Art. 41. [Umowy dotyczące przeniesienia autorskich praw majątkowych lub korzystania z autorskich praw majątkowych] | 219 |
| Art. 43. [Wynagrodzenie] | 220 |
| Art. 44. [Podwyższenie wynagrodzenia twórcy przez sąd] | 227 |
| Art. 47. [Informacja o przychodach z korzystania z utworu] | 233 |
| Art. 471. [Regularne informacje o przychodach z korzystania z utworu przekazywane twórcy] | 237 |
| Art. 57. [Uprawnienia twórcy w razie nieprzystąpienia do rozpowszechniania utworu] | 256 |
| Art. 66. [Umowa licencyjna. Czas trwania licencji] | 267 |
| Rozdział 6. Przepisy szczególne dotyczące utworów audiowizualnych | 268 |
| Art. 70. [Nabycie praw do eksploatacji utworów audiowizualnych. Wynagrodzenie za korzystanie z utworów audiowizualnych] | 268 |
| Art. 72. (uchylony) | 273 |
| Art. 731. [Mediacja w sprawie umowy o publiczne udostępnianie utworu audiowizualnego w Internecie] | 273 |
| Rozdział 7. Przepisy szczególne dotyczące programów komputerowych | 277 |
| Art. 77. [Przepisy niestosowane do programów komputerowych] | 277 |
| Rozdział 11. Prawa pokrewne | 287 |
| Oddział 1. Prawa do artystycznych wykonań | 287 |
| Art. 861. [Wynagrodzenie przysługujące artyście wykonawcy] | 287 |
| Art. 93. [Pierwszeństwo uczelni w opublikowaniu pracy dyplomowej mającej charakter artystycznego wykonania – prawo do artystycznego wykonania a majątek małżonków] | 289 |
| Oddział 32. Prawo do publikacji prasowych w ramach świadczenia usług drogą elektroniczną | 298 |
| Art. 997. [Zakres wyłącznego prawa do rozporządzania publikacją prasową i korzystania z niej] | 298 |
| Art. 998. [Wygaśnięcie wyłącznego prawa do rozporządzania publikacją prasową i korzystania z niej] | 298 |
| Art. 999. [Wynagrodzenie przysługujące twórcy utworów zamieszczonych w publikacji prasowej] | 299 |
| Art. 9910. [Ograniczenie stosowania przepisów ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wydawcy] | 299 |
| Art. 9911. [Uprawnienia informacyjne wydawcy wobec usługodawcy] | 326 |
| Art. 9912. [Określenie wysokości wynagrodzenia za korzystanie z wyłącznego prawa do rozporządzania publikacją prasową i korzystania z niej] | 327 |
| Art. 9913. [Mediacja w zakresie określenia wysokości wynagrodzenia za korzystanie z wyłącznego prawa do rozporządzania publikacją prasową i korzystania z niej] | 329 |
| Art. 9914. [Zatwierdzenie ugody przez sąd] | 330 |
| Art. 9915. [Orzeczenie Prezesa UKE o wysokości wynagrodzenia za korzystanie z wyłącznego prawa do rozporządzania publikacją prasową i korzystania z niej] | 331 |
| Art. 9916. [Stosowanie przepisów k.p.a. do postępowania przed Prezesem UKE] | 333 |
| Art. 9917. [Sprzeciw od orzeczenia Prezesa UKE] | 334 |
| Oddział 4. Postanowienia wspólne dotyczące praw pokrewnych | 340 |
| Art. 100. [Dozwolony użytek praw pokrewnych] | 340 |
| Art. 101. [Przepisy dodatkowo stosowane do przedmiotów praw pokrewnych] | 346 |
| Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych (wyciąg) | |
| Art. 2. [Definicje] | 355 |
| Art. 8. [Wyjątki od prawa sui generis] | 362 |
| Art. 8a. [Zwielokrotnianie rozpowszechnionych baz danych w celu eksploracji tekstów i danych] | 373 |
| Art. 8b. [Zwielokrotnianie baz danych w celu eksploracji tekstów i danych do celów badań naukowych] | 373 |
| Art. 8c. [Zwielokrotnianie baz danych znajdujących się w zbiorach instytucji dziedzictwa kulturowego] | 385 |
| Art. 8d. [Zwielokrotnianie i rozpowszechnianie baz danych uznanych za niedostępne w handlu] | 393 |
| Ustawa z dnia 15 czerwca 2018 r. o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi (wyciąg) | |
| Rozdział 1. Przepisy ogólne | 403 |
| Art. 5. [Domniemanie uprawnień organizacji do zbiorowego zarządzania] | 403 |
| Art. 5a. [Rozszerzona licencja zbiorowa] | 412 |
| Rozdział 2. Zezwolenia | 436 |
| Art. 7. [Pozytywne przesłanki udzielenia zezwolenia na zbiorowe zarządzanie] | 436 |
| Ustawa z dnia 26 lipca 2024 r. o zmianie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, ustawy o ochronie baz danych oraz ustawy o zbiorowym zarządzaniu prawami autorskimi i prawami pokrewnymi (wyciąg) | |
| Art. 4. [Przepis przejściowy] | 439 |
| Art. 5. [Wejście w życie] | 440 |
| Bibliografia | 441 |
| O Autorach | 451 |
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
AI Act. Europejska regulacja sztucznej inteligencji
Niniejsza publikacja stanowi próbę kompleksowej analizy AI Act w całej złożoności tego Rozporządzenia. W kolejnych rozdziałach szczegółowo analizowane są poszczególne elementy regulacji: od definicji i zakresu stosowania, przez kategorie ryzyka i związane z nimi obowiązki, mechanizmy oceny zgodności i nadzoru rynkowego, po kwestie odpowiedzialności i sankcji. Poddano również analizie, jak AI Act wpisuje się w szerszy krajobraz regulacyjny UE i jak jego przepisy będą współgrać z istniejącymi ramami prawnymi.
Celem książki jest nie tylko deskryptywna analiza przepisów, ale również krytyczna refleksja nad założeniami, wyborami i kompromisami, które ukształtowały ostateczny kształt regulacji – pomimo wczesnego etapu rozwoju tej dziedziny prawa. Postawione zostały pytania nie tylko o to, co AI Act reguluje, ale także o to, czego nie reguluje i dlaczego. Została przedstawiona analiza nie tylko litery prawa, ale także prawdopodobnych scenariuszy jej praktycznego stosowania.
W publikacji omówiono m.in.:
- zakres zastosowania regulacji,
- wymagania ogólne dla wszystkich systemów AI,
- zakazane praktyki AI,
- systemy AI wysokiego ryzyka,
- odpowiedzialność w łańcuchu dostawców,
- AI a ochrona danych osobowych.
Spis treści
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Biuletyny scalone (BCA, BCD, BCP) kw. 2026
Zestaw zawiera:
- Biuletyn cen asortymentów robót BCA
- Biuletyn cen robót drogowych, mostowych i torowych BCD
- Biuletyn cen robót przygotowawczych BCP.
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 48 godzin
PORADNIK DOBRYCH PRAKTYK W PROJEKTOWANIU SYSTEMÓW ODDYMIANIA GRAWITACYJNEGO OBIEKTÓW BUDOWLANYCH
| Autor |
OSTAPIUK Ł. |
|---|---|
| Liczba stron |
128, A4 |
| Rok wydania |
2025 |
| Wydawca |
DAFA |
DAFA PPOŻ 3.00
Poradnik dobrych praktyk w projektowaniu systemów oddymiania grawitacyjnego obiektów budowlanych
Krzysztof Bagińki, Natalia Bejga-Jas, Hubert Kasprzak, Michał Synowiecki, Paweł Wróbel
Temat oddymiania grawitacyjnego w budynkach wielkokubaturowych stał się w ostatnich latach szeroko omawianym zagadnieniem. Mimo polskiej normy, standardów zagranicznych oraz dostępnych opracowań z tegoż zakresu na rynku wciąż brakowało poradnika, który pozwoliłby na uporządkowanie wiedzy w tym obszarze.
Różnorodne doświadczenia, mnogość niejasnych zapisów związanych z projektowaniem grawitacyjnych systemów oddymiania, a także rozbieżności w zakresie interpretacji przepisów przyczyniły się do powstania niniejszego opracowania, jakim jest Poradnik dobrych praktyk w projektowaniu systemów oddymiania grawitacyjnego obiektów budowlanych.
Niniejsza publikacja jest autorskim opracowaniem zespołu specjalistów wywodzących się z firm członkowskich Stowarzyszenia DAFA.
Zespół redakcyjny tworzą: rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych Łukasz Ostapiuk, Ewa Karczewska i rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych bryg. w st. spocz. mgr inż. Ryszard Stępkowski (Aluco).
Ekspert zewnętrzny: mł. bryg. mgr inż. Paweł Wróbel (wykładowca Akademii Pożarniczej, rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych).
W prace redakcyjne włączyli się również: rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych Krzysztof Bagiński, Natalia Bejga-Jas (DWD BauTech), Hubert Kasprzak (VELUX Commercial), Michał Synowiecki (Smay). W tworzeniu poradnika uczestniczył również Paweł Gawroński (Balkar Technology).
Nasz poradnik skierowany jest m.in. do inżynierów, projektantów, architektów, rzeczoznawców ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, pracowników służb Państwowej Straży Pożarnej, producentów wyrobów służących ochronie przeciwpożarowej oraz wszystkich osób związanych z procesem budowlanym, które chcą zgłębić wiedzę z zakresu projektowania omawianych systemów.
Głównym celem poradnika jest pomoc w uporządkowaniu zagadnień z dziedziny projektowania systemów oddymiania w oparciu o dostępne na rynku: polską normę, zagraniczne standardy, wyjaśnienia interpretacji zapisów temu towarzyszących, a także zwrócenie uwagi na istotne problemy pojawiąjące się na etapie projektowania wraz z propozycją ich rozwiązań.
Obszerny zakres materiału poradnika obejmuje nie tylko kwestie dotyczące projektowania samych systemów, ale porusza inne ważne zagadnienia dotyczące wymagań dla elementów składowych systemu oddymiania wraz z właściwym doborem wymaganych parametrów. W niniejszym opracowaniu zwrócono również uwagę na możliwości konfiguracji systemów oddymiania z uwzględnieniem ich współpracy z urządzeniami przeciwpożarowymi i innymi instalacjami zamontowanymi w obiekcie, a także poruszono kwestię analiz numerycznych, ich zastosowania i interpretacji wyników.
Wszystko to, co zostało zawarte na kartach niniejszego poradnika, napisano w oparciu o własne doświadczenia i wiedzę osób na co dzień zajmujących się problematyką związaną z projektowaniem, wykonywaniem (montażem na obiektach) i eksploatacją grawitacyjnych systemów oddymiania, poparto opiniami i konsultacjami specjalistów z branży przeciwpożarowej. Jak sama nazwa wskazuje, poradnik ma na celu ułatwić przeprawę przez niełatwy proces projektowania i służyć jako kompendium wiedzy z przedmiotowego zakresu.
Stowarzyszenie DAFA w swoich opracowaniach określa standardy pozwalające wszystkim uczestnikom procesu budowlanego – inwestorowi, projektantowi, wykonawcy, inspektorowi nadzoru oraz na końcu użytkownikowi – na operowanie tymi samymi określeniami i parametrami. Cel taki przyświeca wszystkim wydanym przez organizację publikacjom, których lista znajduje się na ostatniej stronie okładki.
Mamy nadzieję, że poradnik pomoże Państwu sprawnie przejść przez wszystkie fazy realizacji procesu inwestycyjnego: etap przygotowania, koncepcji, projektowania i uzyskiwania koniecznych decyzji administracyjnych, realizacji, przekazania do eksploatacji, a także uzupełni wiedzę z zakresu samych systemów, sterowania czy eksploatacji.
Wykorzystanie w praktyce wiedzy z wytycznych, opisujących obszary do tej pory nieuregulowane, będzie miało wpływ na poprawę jakości projektowania, bezpieczeństwo użytkowników obiektu oraz ekip ratowniczych i przełoży się na zwiększenie świadomości uczestników procesu budowlanego w zakresie stosowania systemów oddymiania, zgodnego z przepisami i zasadami wiedzy technicznej.
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 3 dni
Katalog Cen Obiektów Budowlanych – KCOB I kw. 2026
Publikacja zawierające informacje cenowe dla obiektów kubaturowych.
Propozycja dla zamawiających z sektora zamówień publicznych, jak też zamawiających komercyjnych, firm projektowych i wykonawczych, innych uczestników procesu budowlanego oraz rzeczoznawców majątkowych.
Wydawnictwa mogą być wykorzystywane m.in. do wstępnego określenia kosztów inwestycji, weryfikacji cen ofertowych wykonawców, kontroli kosztów prowadzonych robót, szacowania wartości odtworzeniowej obiektów.
Dostępność: średnia ilość
Wysyłka w: 48 godzin
WARUNKI TECHNICZNE, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie 2025 wyd. 16
| Wydawnictwo | POLCEN Sp. z o.o. |
|---|---|
| Rok wydania | 2024 |
| ISBN | 978-83-64795-85-5 |
| Wydanie | 16 |
| Format | B5 (165x235 mm) |
| Strony | 610 |
Znowelizowane WARUNKI TECHNICZNE, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie 2025 wyd. 16.
przepisy z komentarzem opisowo-graficznym (209 rysunków)
Wejście w życie przepisów na dzień 15 sierpnia 2024 r.
autorzy: architekt Władysław Korzeniewski, Rafał Korzeniewski
wyd. 16. z 2025 r., format B5, str. 610
stan prawny na dzień 15 czerwca 2025 r.
Książka rekomendowana przez Polską Izbę Inżynierów Budownictwa.
Poradnik ten jest jedyną tego typu publikacją na rynku wydawnictw specjalistycznych opracowaną przez znanego i cenionego architekta Władysława Korzeniewskiego i Rafała Korzeniewskiego.
Jego niewątpliwą zaletą jest komentarz opisowo-graficzny wkomponowany w treść ujednoliconych przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie uwzględniający znowelizowane przepisy (zmiany zaznaczono pogrubioną czcionką), które wchodzą w życie z dniem 15 sierpnia 2024 r. (Dz. U. z 2024 r. poz. 726).
Celem wprowadzenia ostatniej nowelizacji rozporządzenia jest umożliwienie szerszego zastosowania elementów drewnianych przy wznoszeniu budynków oraz doprecyzowanie kwestii związanych z usytuowaniem budynku na działce budowlanej.
Jest to kontynuacja procesu porządkowania zasad budowy oraz niwelowania rozbieżności interpretacyjnych w obowiązujących przepisach.
Doprecyzowane zostały m.in. zasady związane z usytuowaniem budynku na działce budowlanej.
Dlaczego warto mieć ten poradnik?
Poradnik zawiera opisowo-graficzny komentarz ilustrowany 209 rysunkami.
Rozporządzenie, które jest przedmiotem komentarza, zawiera:
• ponad 300 paragrafów,
• 45 tabel,
• 4 załączniki (w tym wykaz ok. 235 Polskich Norm i 9 Eurokodów),
• 4 aneksy dodane przez autorów, rozszerzające komentarz także o przepisy spoza rozporządzenia, których treść jest z przepisami rozporządzenia powiązana,
• Wykaz aktów prawnych regulujących proces budowlany,
• Skorowidz rzeczowy do tekstu rozporządzenia.
Dostępność: na wyczerpaniu
Wysyłka w: 48 godzin

Zapisz się do Newslettera